Skip to content
Фудбалот отсекогаш бил повеќе од игра. Тој беше јазик на работничките населби, на сиромашните предградија, на децата што првите голови ги постигнуваа меѓу две камења поставени како стативи. Од тие улици произлегоа Пеле, Марадона, Меси, Кристијано Роналдо, Лука Модриќ и десетици други легенди кои му дадоа лице на „најважната споредна работа на светот“.
Зоран БОЈАРОВСКИ
Фудбалот отсекогаш бил повеќе од игра. Тој беше јазик на работничките населби, на сиромашните предградија, на децата што првите голови ги постигнуваа меѓу две камења поставени како стативи. Од тие улици произлегоа Пеле, Марадона, Меси, Кристијано Роналдо, Лука Модриќ и десетици други легенди кои му дадоа лице на „најважната споредна работа на светот“.
Но, денес се поставува прашањето: дали фудбалот сè уште му припаѓа на народот или станува луксузна претстава за оние со најдлабок џеб?
Одговорот се наѕира во цените на билетите за финалето на Светското првенство во 2026 година.
Од стадион за навивачи до арена за ВИП публика
Официјалните цени за финалето достигнуваат неколку илјади долари, а со моделот на динамично формирање на цените, дел од билетите достигнаа речиси 33.000 долари. На секундарниот пазар, најевтините билети за финалето се продаваат за повеќе од 7.500 долари, додека најскапите понуди одат и многукратно повисоко.
Истовремено, ФИФА не заработува само од билетите.
Продадени се ексклузивни ВИП и hospitality пакети вредни милиони долари, а организацијата воведе и наплата за следење на прес-конференциите пред финалето – нешто што со децении беше бесплатно за јавноста.
Прашањето повеќе не е дали Светското првенство е најголемиот спортски спектакл.
Прашањето е кому му е наменет тој спектакл.
Фудбалот никогаш не се родил во ВИП ложите
Историјата на фудбалот е историја на обичните луѓе.
Пеле растеше во сиромаштија во Бразил.
Диего Марадона дојде од Вила Фиорито – едно од најсиромашните предградија на Буенос Аирес.
Лионел Меси беше момче од Росарио.
Кристијано Роналдо израсна во скромно семејство на Мадеира.
Лука Модриќ детството го помина како бегалец за време на војната во Хрватска.
За сите нив, фудбалот беше најдостапниот спорт.
Не бараше скапа опрема.
Не бараше скапо членство.
Доволни беа топка и неколку пријатели.
Токму затоа фудбалот стана глобален феномен.
Кога навивачот станува клиент
Во последните две децении, големите натпреварувања постепено го менуваат својот карактер.
Навивачите сè почесто се третираат како потрошувачи.
Стадионите се полнат со корпоративни гости, туристи и ВИП пакети, додека традиционалните навивачи сè потешко можат да си дозволат да присуствуваат на најголемите натпревари.
ФИФА тоа го оправдува со огромната побарувачка и со новиот модел на динамично формирање на цените, според кој билетите поскапуваат како што расте интересот. Но критичарите предупредуваат дека со тоа Светското првенство станува едно од најфинансиски недостапните спортски случувања досега.
Колку чини страста?
За милиони луѓе ширум светот, присуството на финале на Светско првенство останува животен сон.
Но кога најевтиниот билет чини неколку месечни плати дури и за жителите на богатите земји, а за граѓаните од Балканот претставува речиси недостижен трошок, се поставува прашањето дали Светското првенство полека го губи својот универзален карактер.
Фудбалот отсекогаш бил место каде што милионерот и работникот стоеле еден до друг на трибините.
Денес сè почесто ги делат ложи, категории и ценовници.
Што губи ФИФА?
Од финансиска перспектива, веројатно ништо.
Приходите растат.
Спонзорите се множат.
Телевизиските права достигнуваат рекордни износи.
Но постои нешто што не може да се измери во долари.
Автентичната атмосфера.
Навивачката култура.
Чувството дека Светското првенство е празник на целиот свет, а не на привилегираните.
Фудбалот стана најпопуларниот спорт затоа што никогаш не правеше разлика меѓу богат и сиромашен кога топката ќе почнеше да се тркала.
Ако еден ден најголемите натпревари можат да ги гледаат во живо само најбогатите, тогаш ФИФА можеби ќе заработува повеќе од кога било.
Но ќе ризикува да го изгуби токму она што го направи фудбалот глобална религија – чувството дека тој отсекогаш бил спорт на народот, создаден од народот и за народот.
