Skip to content
Белград повторно се соочува со притисок врз пазарот на станови за изнајмување. Нов бран руски државјани пристигнува во Србија, а зголемената побарувачка се судира со ограничената понуда токму во периодот кога и српските студенти бараат сместување. Во Белград, според проценка на агент за недвижности, кириите од крајот на јули се повисоки за 20 до 30 отсто.
По повеќе од четири години од големиот бран иселување од Русија кон Србија, пазарот на недвижности повторно покажува знаци на силен притисок. Агентите за недвижности во Белград и Нови Сад забележуваат нагло зголемување на бројот на Руси кои бараат станови за долгорочен наем, а за дел од становите повторно се создаваат редици заинтересирани закупци.
Според истражувањето на рускиот независен медиум „Медуза“, од втората половина на август во Србија пристигнува значително поголем број руски државјани. Еден од агентите од Белград за „Медуза“ вели дека ситуацијата потсетува на онаа од 2022 година, кога Србија беше една од главните дестинации за Русите кои ја напуштаа земјата.
Во Белград за еден стан повторно има по пет-шест заинтересирани
Најголемиот притисок моментално се гледа на пазарот за изнајмување во Белград. Според сведоштвото на агентот со кој разговарала „Медуза“, при разгледување на станови се случува пред заинтересираниот закупец да има уште пет или шест лица кои чекаат да влезат.
Таквата ситуација целосно го менува однесувањето на закупците. Наместо да разгледуваат повеќе станови и да преговараат за условите, дел од заинтересираните веднаш оставаат депозит, стравувајќи дека станот ќе го земе некој друг.
Проценката на агентот е дека кириите во Белград од крајот на јули се зголемиле за околу 20 до 30 отсто. Во централните делови на градот, становите моментално се изнајмуваат за околу 600 до 1.000 евра месечно. Важно е, сепак, дека ова се пазарни проценки од агент за недвижности, а не официјален статистички показател за цел Белград.
Дополнителен фактор е што новиот бран руски доселеници пристигнува токму во септември – период во кој илјадници српски студенти доаѓаат во Белград и истовремено бараат станови.
Така, на ограничената понуда на станови се среќаваат две групи закупци – домашни студенти и новодојдени странски државјани.
Нови Сад: цените не експлодираат, но становите исчезнуваат побрзо
Сличен тренд се забележува и во Нови Сад, но со една важна разлика.
Според рускиот агент кој од 2022 година работи во градот, од крајот на јули бројот на барања за разгледување станови за долгорочен наем значително се зголемил. Ако претходно можело да помине и цела недела без ново барање, сега пристигнуваат по неколку барања дневно.
Кириите во Нови Сад во моментов се движат од околу 400 до 700 евра, што е сè уште под нивото од најголемиот бран во 2022 година, кога за истите станови се плаќало од 800 до 1.000 евра.
Но проблемот повторно не е само во цената.
Становите се изнајмуваат многу побрзо. Наместо огласот да стои со недели, заинтересираните се појавуваат речиси веднаш, а за еден стан може да има повеќе потенцијални закупци.
Тоа создава услови сопствениците да имаат поголема преговарачка моќ, а во одредени случаи и закупците да понудат повеќе од првично бараната цена за да го обезбедат станот.
Овојпат причината не е иста како во 2022 година
Новиот бран не е целосно идентичен со оној од 2022 година.
Тогаш значаен дел од доселениците биле вработени, особено во ИТ-секторот, работеле од далечина и доаѓале со однапред обезбедена работа и релативно јасен план за престој.
Сега, според агентите со кои разговарала „Медуза“, структурата е пошаренолика. Пристигнуваат и самци и семејства, најчесто луѓе помлади од 45 години, а дел од нив почнуваат да бараат станови уште додека се во Русија.
Како еден од можните фактори за новото зголемување на иселувањето се наведуваат стравувањата од нова мобилизација во Русија. „Медуза“ наведува дека од летото таму кружат гласини за можен нов бран мобилизација, иако рускиот претседател Владимир Путин ги отфрлил таквите тврдења и изјавил дека во моментов нема потреба од нова мобилизација.
Затоа, колкав ќе биде ефектот врз српскиот пазар на недвижности ќе зависи и од тоа дали станува збор за краткотраен нов бран или за подолгорочно преселување.
Србија веќе има големо руско население
Новото зголемување на бројот на доселеници доаѓа на пазар кој веќе беше силно променет по 2022 година.
Според податоците што ги цитира „Медуза“ од српското Министерство за внатрешни работи, од 24 февруари до 2 ноември 2022 година во Србија биле регистрирани повеќе од 140.000 руски државјани, додека од 2022 до 2025 година речиси 70.000 добиле дозвола за привремен престој во земјата.
Српските правила во меѓувреме овозможуваат различни основи за привремен престој, вклучително и престој и работа преку единствена дозвола, што го олеснува легалниот престој на странските државјани кои исполнуваат услови.
Тоа значи дека новиот бран не доаѓа на празен пазар. Тој се надоврзува на веќе значително присуство на руски државјани во Србија.
Официјалните податоци покажуваат раст на цените, но не и дека Русите се единствената причина
Пазарот на недвижности во Србија и пред овој нов бран бележеше раст.
Според Републичкиот геодетски завод, цените на становите во Србија во вториот квартал од 2026 година биле за 5,25 отсто повисоки отколку во истиот период една година претходно. Цените на новоградбата пораснале за 3,86 отсто, а на постојните станови за 5,98 отсто. Во истиот период бројот на купопродажби на станови се намалил за 5,8 отсто, додека нивната вкупна вредност пораснала за 7,7 отсто, на 1,3 милијарди евра.
Целиот пазар на недвижности во Србија во вториот квартал достигнал вредност од околу 2,2 милијарди евра, што е раст од 8,1 отсто во однос на истиот период минатата година, иако бројот на трансакции бил намален за 5,4 отсто.
Оттука, не може автоматски да се заклучи дека Русите се причина за целокупниот раст на цените на недвижностите во Србија. Она што го покажуваат актуелните извештаи од пазарот на изнајмување е дека новиот прилив дополнително ја зголемува побарувачката во сегмент каде понудата е ограничена, особено во Белград.
А токму во тој судир меѓу новата побарувачка и ограничениот број достапни станови се создава најдиректниот притисок врз кириите.
За домашните закупци, затоа, прашањето не е само колку ќе чини еден стан, туку дали воопшто ќе успеат да го изнајмат пред некој друг да го преземе.
