Skip to content
Обновените преговори со посредство на САД доаѓаат среде длабоки поделби околу територијалните отстапки и повоените безбедносни гаранции, додека европските лидери вршат притисок да имаат улога во разговорите што би можеле да ја преобликуваат безбедноста на континентот.
Украина и Русија зад затворени врати покажаа „малку флексибилност“ околу спорните територии, објавија американските медиуми, повикувајќи се на висок американски функционер, додека во вторник во Абу Даби започнува нова рунда разговори со цел да се стави крај на војната на Москва, пишува Euronews.
Ваквите коментари следуваа откако американскиот претседател Доналд Трамп сугерираше дека Украина би можела да излезе од војната во „малку поинаква форма“, без да прецизира какви територијални промени предвидува.
Москва бара Украина да ја признае руската контрола врз Крим и четирите региони за кои тврди дека незаконски ги анектираше, Доњецк, Луганск, Запорожје и Херсон, и да ги повлече своите сили од сите четири области, вклучително и од оние делови што Русија никогаш не ги окупирала. Киев ги отфрла овие барања.
Американскиот функционер не изнесе детали за споменатата флексибилност, но предупреди дека територијалните спорови не можат да се решат без договор за повоените безбедносни аранжмани.
„Тие нема да го решат прашањето за Доњецк и територијалното прашање сè додека не знаат каква ќе биде безбедносната архитектура по војната“, изјави функционерот.
Пред почетокот на разговорите, Володимир Зеленски рече дека Киев во Абу Даби ќе предложи чекори за намалување на непријателствата и ќе бара договор за организирање трилатерална средба меѓу лидерите на Украина, Русија и САД.
„На средбите во Абу Даби нашиот тим ќе предложи чекори за деескалација, и мора да постои разбирање како да се организира трилатерална средба на ниво на лидери со цел оваа војна да се приведе кон крај праведно и вистински“, напиша Зеленски на социјалната мрежа Икс (X).
Преговорите започнаа во вторникот со средба меѓу украинските, американските и европските претставници, во пресрет на првите трилатерални разговори во кои учествуваат Киев, Москва и Вашингтон по февруари.
Главниот преговарач на Украина, Рустем Умеров, изјави дека претставници од Обединетото Кралство, Франција, Германија, Италија, НАТО и Европската комисија присуствувале на првичниот состанок, заедно со американските пратеници Стив Виткоф и Џаред Кушнер.
„Ќе ги усогласиме нашите позиции и ќе ги координираме чекорите пред следната фаза од преговорите“, рече Умеров, мислејќи на последователниот трилатерален формат со Русија.
Тој ги посочи приоритетите на Украина: прекин на непријателствата, обезбедување повоени безбедносни гаранции, економско закрепнување и хуманитарни мерки.
Европските лидери вршат притисок за поголема улога во дипломатскиот процес предводен од САД, особено бидејќи Вашингтон разгледува аранжмани кои би можеле да ја преобликуваат безбедноста на континентот.
„За да се прекине војната, мора да ја имате Европа на преговарачката маса“, наводно изјавил висок американски функционер пред разговорите.
Според извештаите на американските медиуми, Вашингтон и Москва разговарале за можни безбедносни гаранции за Украина кои наликуваат на одредбите од Член 4 и Член 5 од НАТО, кои покриваат консултации за безбедносни закани и колективна одбрана.
Функционерот наводно ја отворил и можноста за обновување на Советот НАТО-Русија, кој е суспендиран од 2022 година, како и воведување механизам за автоматско враќање на санкциите („snapback“), што би овозможило рестрикциите кон Москва веднаш повторно да стапат на сила доколку Русија го прекрши прекинот на огнот.
Во меѓувреме, руските напади врз украинската инфраструктура продолжуваат. Во своето вечерно обраќање во понеделникот, Зеленски предупреди дека Москва се обидува да ја подели Украина долж реката Дњепар со напади врз мостовите и електричната мрежа.
„Русија се обидува да ја подели Украина долж реката Дњепар и да го направи животот што е можно потежок за луѓето – за нашите градови и села“, рече тој.
И покрај обновените дипломатски напори, Вашингтон предупреди да не се очекува брз пресврт.
Американскиот пратеник Џаред Кушнер изјави дека разговорите би можеле да помогнат да се „создаде залет кон следната фаза од преговорите“, опишувајќи го конфликтот како „исклучително тежок и комплициран“.
