Унгарскиот кредит за фирмите е речиси исцрпен, остануваат околу 8 милиони евра

Од 250 милиони евра предвидени за кредитирање на домашните компании, Министерството за финансии пријави дека досегашната поддршка достигнала околу 242 милиони евра. Со траншата од 45,2 милиони денари, која на 19 ноември беше префрлена од Централниот буџет кон Развојната банка, разликата до планираниот износ се сведе на околу осум милиони евра. Додека кредитната линија се ближи до лимитот, последното соопштение не дава одговор колку фирми ги добиле парите, колку инвестиции се завршени и колку работни места се отворени.

Првата транша беше исплатена во март 2025 година. На 9 јануари 2026 година, по трансфер од 6,9 милиони евра, Министерството соопшти дека поддршката достигнала 224,3 милиони евра. На 19 ноември објави дека вкупниот износ е околу 242 милиони евра, или речиси 97 проценти од планираните 250 милиони. Државата ги обезбеди средствата преку унгарската Експорт-импорт банка. Од буџетот парите одат во Развојната банка, а фирмите ги добиваат како кредити преку деловните банки. Осумте милиони се пресметана разлика меѓу планираниот и објавениот износ. Колку од нив се слободни за нови барања зависи од тоа колку средства се веќе резервирани за одобрени кредити.

Државниот завод за ревизија дава подетална слика за првата фаза. За периодот од јануари 2025 до февруари 2026 година, ревизорите евидентирале 767 одобрени проекти со кредити од 14,26 милијарди денари, додека до крајот на февруари биле повлечени 14,08 милијарди денари. Бројката од 767 се однесува на проекти. Од неа не може да се утврди колку различни фирми добиле кредит.

Малите претпријатија имале 455 одобрени проекти, или 59 проценти од вкупниот број, и добиле одобрение за една четвртина од вредноста на кредитите. Големите компании имале 94 проекти, а за нив била одобрена една третина од износот. На средните претпријатија им биле одобрени 32 проценти, а на микропретпријатијата 10 проценти. Производството било прво меѓу дејностите, со 281 проект и 44 проценти од вредноста на одобрените кредити во тој период.

Ревизорите дадоа позитивен заклучок за усогласеноста на распределбата со правилата, но утврдија и дека од четвртата транша, за мај 2025 година, Министерството доцнело од 10 до 48 работни дена над договорениот рок. Тоа е важно за фирмите што планираат набавка на опрема или изградба според однапред договорени рокови. Одобрен кредит, потпишан договор, исплата на фирмата и завршена инвестиција се одделни чекори. Новата транша го покажува износот што го префрлила државата кон Развојната банка.

Кредитот е наменет за вложување во основни средства на приватни трговски друштва. Фиксната годишна камата е 1,95 проценти, а рокот за отплата е до 15 години, со вклучен грејс-период до три години. Банката може да финансира до 80 проценти од инвестицијата, а фирмата мора да обезбеди најмалку 20 проценти. За проект од 125.000 евра, тоа значи најмногу 100.000 евра кредит и најмалку 25.000 евра сопствено учество. Илустративно, кредит од 100.000 евра на 15 години, со еднакви месечни рати и без грејс-период или дополнителни трошоци, би имал рата од околу 641 евро. Конкретниот план за отплата го утврдува банката.

Во прегледаните јавни извори не најдовме целосна ажурирана листа на корисници, распределба по региони или збирен преглед на договорените и исплатените кредити до 19 ноември. Соопштението за траншата не наведува ниту колку работни места биле планирани и колку се отворени. Тоа се податоците што би покажале каде завршиле парите и што донела кредитната линија откако фирмите ги повлекле средствата.

Рацин.мк ве прашува:

Кој најмногу придонесува говорот на омраза да стане нормална појава во Македонија?

Најчитано

Рацин.мк ве прашува:

Кој најмногу придонесува говорот на омраза да стане нормална појава во Македонија?