Охридскиот договор повторно стана фронт меѓу Ахмети и ВЛЕН

Охридскиот договор повторно стана фронт меѓу Али Ахмети и ВЛЕН, откако лидерот на ДУИ од Кичево обвини дека актуелните албански претставници во власта ги дезинформираат меѓународните фактори за суштината на договорот, за статусот на Албанците и за употребата на албанскиот јазик во Северна Македонија.

Ахмети во настапот се врати на политичката тежина на Охридскиот договор, тврдејќи дека токму тој го променил политичкиот и правниот статус на Албанците во Македонија. Според него, Албанците со договорот станале државотворен народ, а Македонија е држава и на Македонците и на Албанците.

Во фокусот на неговата порака беше и формулацијата „20%“, која со години е една од најчувствителните точки во политичкиот речник. Ахмети рече дека при составувањето на договорот, поради потребниот компромис, зборот „Албанци“ бил заменет со „20%“, но нагласи дека тоа, според него, не ја менува суштината на договорот.

Лидерот на ДУИ оцени дека албанскиот јазик, во духот на Охридскиот договор, е службен јазик во државните институции. Токму затоа, според него, секое поинакво толкување на ова прашање пред домашната и меѓународната јавност создава погрешна слика за тоа што било договорено во 2001 година.

Ахмети ја насочи критиката кон ВЛЕН, обвинувајќи дека коалицијата ги дезинформирала не само меѓународните партнери, туку и властите во Косово. Тој тврдеше дека такви информации му биле потврдени и од дипломати од европски земји.

Според Ахмети, ДУИ веќе работела со полн капацитет за да ги информира гаранторите на Охридскиот договор – САД, ЕУ и НАТО. Неговата порака беше дека, доколку се загрозат албанскиот јазик и Охридскиот договор, одговорноста не може да биде само внатрешна, бидејќи меѓународните фактори биле дел од процесот и од неговото гарантирање.

Во настапот, Ахмети рече дека биле одржани десетици средби со Вашингтон, Брисел и НАТО, со цел земјата да не се враќа назад. Тој порача дека државата треба да оди напред, да стане членка на Европската Унија и да ги затвори нерешените прашања со соседите.

Во таа насока, тој ги спомена и последните политички теми што ги гледа како закана за духот на Охридскиот договор – преименувањето улици во Тетово и иницијативата пред Уставниот суд поврзана со Законот за употреба на албанскиот јазик.

Пораката на Ахмети доаѓа во период кога албанскиот политички блок е длабоко поделен меѓу ДУИ, која е во опозиција, и ВЛЕН, која е дел од власта. Затоа оваа изјава не е само реакција за еден договор, туку продолжение на битката за тоа кој има легитимитет да зборува во име на Албанците и кој ја толкува Охридската рамка пред меѓународната заедница.

Ахмети се осврна и на обвинувањата за корупција против функционери на ДУИ, повикувајќи да се отвори истрага со меѓународен надзор за сите државни функционери. Тој оцени дека нема храброст за таков чекор, користејќи ја пораката дека „крадецот те обвинува дека си крадец“.

Во завршниот дел, Ахмети повика на меѓусебно прифаќање, соживот и добри меѓуетнички односи. Но политичката порака остана јасна: според него, Охридскиот договор не е затворена тема, туку прашање околу кое повторно се води битка – овојпат пред домашната јавност, пред Косово и пред меѓународните гарантори.