Skip to content
Археолозите во јужниот дел на Мексико открија досега непознат антички мајански град скриен под густата вегетација на еколошкиот резерват Баламку, во сојузната држава Кампече. Локацијата била идентификувана со воздушно ласерско мапирање (LiDAR), а потоа потврдена со теренски истражувања во периодот од март до јуни, во зона која со години важела за „празно место“ на археолошките карти.
Градот го доби името Окомтун, што во јукатечки мајански јазик значи „камен столб“, поради бројните цилиндрични камени колони расфрлани низ комплексот. Во неговото јадро се регистрирани големи пирамидални градби високи до 15 метри, три плоштади со масивни објекти, како и терен за мајанската игра со топка, што во класичниот период имала и јавна и ритуална функција.
Водечкиот археолог Иван Шпрајц, кој со години работи на Јукатан, во изјава го опиша откритието како изненадување поради специфичната поставеност на теренот: „Најголемото изненадување беше местото на ‘полуостров’ на височинка, опкружено со обемни мочуришта.“ Според објавените информации, токму таа комбинација – високо тло и влажни зони наоколу – ја објаснува и силната зачуваност на делови од градбите, но и зошто просторот останал тешко пристапен за претходни истражувања.
Покрај монументалното јадро, истражувачите регистрирале и структури распоредени во речиси концентрични кругови, како и повеќе олтари во пошироката околина, вклучително и во близина на реката Ла Ригуена. Првичните проценки го сместуваат Окомтун како значаен регионален центар во класичниот мајански период, приближно меѓу 250 и 1000 година, а керамиката собрана на терен најчесто упатува на доцниот класичен период (околу 600–800).
Откритието повторно ја става во фокус улогата на LiDAR-технологијата во археологијата: наместо „слепо“ пробивање низ прашума, истражувањата прво ја читаат топографијата под крошните, а потоа со теренска проверка се реконструираат градови што со векови останале невидливи. Во Кампече, каде што големи површини и натаму се слабо истражени, ваквите наоди покажуваат дека мајанскиот пејзаж сè уште има цели урбани приказни што допрва ќе излезат на мапа.