Skip to content
Европскиот регион на Светската здравствена организација (СЗО), кој опфаќа 53 земји во Европа и Централна Азија, се очекува да остане најголем потрошувач на тутун во светот до 2030 година, се вели во нов извештај. Иако вкупната употреба на тутун се намалува, електронските цигари и производите со ароматизиран никотин привлекуваат нова генерација корисници, објавува Euronews.
„Употребата на тутун веќе предизвикува повеќе од 1,1 милион смртни случаи од незаразни болести во Европскиот регион секоја година – и без забрзана акција, ние ќе останеме регионот со најлоши резултати во светот до 2030 година“, рече Ханс Клуге, регионален директор на СЗО за Европа.
Во 2024 година, околу 173 милиони луѓе во Европакористеле тутунски производи. „Имаме одговорност да го промениме курсот сега: да ги заштитиме младите луѓе од зависност од никотин, да спречиме мешање на индустријата во здравствената политика и да спроведеме регулативи што ќе спречат животи од штети што може да се спречат“, додаде тој.
Младите луѓе се најмногу изложени на ризик
Се проценува дека четири милиони адолесценти на возраст од 13 до 15 години во Европа користат тутунски производи.
СЗО ја идентификува растечката употреба на електронски цигари како најитен проблем: 14,3% од младите луѓе на возраст од 13 до 15 години ги користат, со стапки речиси еднакви кај момчињата и девојчињата.
Меѓу возрасните, регионот има втора највисока преваленца на електронски цигари во светот по Америка, со околу 31,4 милиони корисници.
Највисоки стапки кај младите девојки
Европскиот регион е единствениот во светот за кој не се очекува да ја исполни целта за намалување од 30% на употребата на тутун кај жените до 2025 година. Податоците покажуваат само пад од 12% од 2010 година.
Повеќе од 40% од возрасните жени пушачи во светот – околу 62 милиони – живеат во регионот. Преваленцата кај жените е 17,2%, речиси двојно поголема од следната највисока стапка во Америка (9,1%).
Трендот е сличен и за електронските цигари: во речиси половина од земјите со достапни податоци, преваленцата кај девојчињата е поголема отколку кај момчињата.
„Ова не е случајност, туку резултат на намерна стратегија на индустријата да ги таргетира младите луѓе со ароматизирани производи и софистициран маркетинг на социјалните медиуми“, нагласи Клуге.
Тој истакна дека земји како Белгија, Данска и Холандија покажаа дека е можно да се спротивстави на тоа преку регулативи за нови производи, забрани за вкусови и ограничувања за рекламирање. „Секоја земја во регионот треба да го стори истото за да ги заштити идните генерации“, рече тој.
Што прават европските земји?
СЗО забележува дека само 18 од 53-те земји во регионот имаат закони за забрана на пушење што ги опфаќаат сите јавни простори.
Некои земји, како што се Франција, Финска, Италија и Шведска, воведоа делумни забрани во области како што се плажи, училишта и паркови.
Во ЕУ се во тек преговори за ревидирање на Директивата за данок на тутун. Првичниот предлог на Европската комисија за зголемување на акцизите – вклучително и на електронските цигари и никотинските кесички – до 2028 година се соочува со отпор од некои земји-членки и може да биде одложен.