Денеска е Светски ден на пчелите и официјалната тема под која оваа година се слави овој ден е „Пчелите заедно за луѓето и планетата – партнерство што нè одржува сите нас“.
Самото наше постоење зависи од пчелите и другите опрашувачи. Тие обезбедуваат мед и хранлива храна, а воедно го зголемуваат вкупното производство на храна, што ги прави клучни за постигнување на глобалните цели на ОН за самоодржување на планетата и на човештвото.
Сепак, овие чувари на биодиверзитетот се под закана од човечките активности.
Воените зони, микропластиката и уличните светилки се меѓу новите закани за популацијата на пчели, според научниците.
Експертите за пчели составија список на 12 најитните закани за опрашувачот во следната деценија, објавен во извештајот „Нови закани и можности за зачувување на глобалните опрашувачи“, од Универзитетот во Рединг.
Зголемувањето на војните и конфликтите низ целиот свет им штети на пчелите, предупредуваат научниците. Ова ја вклучува и војната во Украина, која ги принуди земјите да одгледуваат помалку видови култури, оставајќи ги опрашувачите без разновидна храна во текот на целата сезона.
Истражувачите открија дека микропластичните честички ги контаминираат кошниците низ Европа, а тестирањето од 315 колонии пчели откри синтетички материјали како што е ПЕТ пластика во повеќето кошници. Откриено е дека вештачката светлина од уличните ламби ги намалува посетите на цвеќиња од страна на ноќните опрашувачи за 62%, а откриено е дека загадувањето на воздухот влијае на нивниот опстанок, репродукција и раст.
Анибиотиците, кои се користат во земјоделството, си го пронајдоа својот пат во кошниците за пчели и медот. Исто така, е утврдено дека тие влијаат на однесувањето на опрашувачите, вклучително и намалување на нивното барање храна и посети на цвеќиња. „Коктелите“ од пестициди, исто така, играат значајна и нова улога; иако некои пестициди сега се регулирани да се чуваат под „безбедните“ граници за пчелите и другиот див свет, истражувањата покажаа дека тие можат да комуницираат со други хемикалии и да предизвикаат опасни ефекти.
Проф. Сајмон Потс од Универзитетот Рединг, главен автор на извештајот, рече: „Идентификувањето на нови закани и наоѓањето начини за рана заштита на опрашувачите е клучно за спречување на понатамошни големи намалувања. Ова не е само прашање на зачувување. Опрашувачите се од централно значење за нашите прехранбени системи, отпорност на климатските промени и економска безбедност. Заштитата на опрашувачите значи заштита на самите себе.“
Авторите повикаа на голем број мерки за заштита на пчелите, вклучително и построги закони за ограничување на загадувањето со антибиотици што му штети на здравјето на пчелите, премин кон електрични возила за намалување на загадувањето на воздухот што влијае на опрашувачите, создавање живеалишта богати со цвеќиња во рамките на сончевите паркови и одгледување култури со подобрен полен и нектар за подобра исхрана на опрашувачите.
Коавторката на извештајот, д-р Дипа Сенапати, исто така од Универзитетот во Рединг, додаде: „Ќе биде потребен напор од сите за да се справиме со овие закани. Треба да ги одржуваме, управуваме и подобруваме нашите природни живеалишта за да создадеме безбедни простори за опрашувачите. Индивидуалните активности, како што се обезбедување храна и места за гнездење во нашите сопствени задни градини, можат да помогнат во голема мера. Но, промените во политиките и индивидуалните активности мора да функционираат заедно, така што сè, од градините и фармите до јавните простори и пошироките пејзажи, може да стане живеалиште поволно за опрашувачите.“
Добрата вест е дека сите можеме да помогнеме во заштитата на пчелите и поддршката на пчеларите со одгледување автохтони растенија, купување суров мед од локалните земјоделци, избегнување на пестициди и преземање климатска акција.
