Skip to content
Фрижидерот го забавува размножувањето на бактериите, но не го запира целосно. Токму затоа оброк кој пред два дена бил свеж и безбеден не мора автоматски да остане таков и денес, особено ако храната предолго стоела на собна температура или не била правилно изладена.
Најголемо внимание бараат подготвените јадења богати со протеини и влага, варениот ориз, салатите и големите количества супи, сосови и варива. Кај нив начинот на ладење понекогаш е подеднакво важен како и бројот на денови поминати во фрижидер.
Британската Агенција за стандарди за храна, на пример, советува остатоците од подготвената храна да се изладат, покријат и стават во фрижидер или замрзнувач во рок од еден до два часа и, доколку се чуваат во фрижидер, да се употребат во рок од 48 часа. За оризот препораката е уште построга – најмногу 24 часа.
Кои намирници бараат најголема претпазливост?
| Намирница или јадење | Препорачлив период | Зошто треба внимание? | Најважен совет |
|---|---|---|---|
| Варен ориз | До 24 часа според британската FSA | Спорите на Bacillus cereus можат да го преживеат варењето | Изладете го брзо, идеално во рок од еден час, и загревајте го само еднаш |
| Варени тестенини | До околу 48 часа според попретпазливиот пристап за остатоци | Долгото стоење на собна температура го зголемува ризикот од развој на бактерии | Не оставајте ги со часови да се ладат на кујнската маса |
| Подготвени салати и исечено лиснато зеленило | Најдобро во 1–2 дена | Сечењето ослободува влага и хранливи материи, а влажната средина го поттикнува развојот на микроорганизми | Чувајте ги ладни и во чист, затворен сад |
| Месо и морски плодови што не се целосно термички обработени | Не треба да се потпирате на чувањето како начин да станат безбедни | Недоволната термичка обработка може да остави опасни микроорганизми во храната | Храната треба правилно да се термички обработи уште при подготовката |
| Супи, сосови и варива во големи количества | До 48 часа според построгиот пристап за остатоци | Во длабока голема тава или тенџере средината може со часови да остане млака | Поделете ја храната во помали и плитки садови пред ладење |
Оризот бара особено внимание
Варениот ориз е еден од најпознатите примери кога правилното чување може да биде поважно од повторното загревање.
Сувиот ориз може да содржи спори на бактеријата Bacillus cereus. Тие можат да го преживеат процесот на готвење. Ако сварениот ориз долго време остане на собна температура, спорите можат да се активираат, а бактериите да почнат да се размножуваат и да создаваат токсини што можат да предизвикаат повраќање и дијареја.
Затоа британската Food Standards Agency препорачува оризот да се излади што е можно побрзо, идеално во рок од еден час, да се стави во фрижидер и да се изеде во наредните 24 часа. Препораката е истиот ориз да не се загрева повеќе од еднаш.
Големото тенџере не треба само да го ставите во фрижидер
Посебен проблем се големите количества супа, гулаш, сос или друго густо јадење.
Кога неколку литри жешка храна ќе останат во едно длабоко тенџере, надворешните слоеви може да се изладат релативно брзо, додека средината долго останува во температурен опсег погоден за размножување бактерии.
Затоа експертските препораки се остатоците да се поделат во помали и плитки садови. Така температурата побрзо паѓа и храната рамномерно се разладува. USDA исто така советува подготвената храна да не останува на собна температура подолго од два часа.
Два дена не се апсолутно правило за секоја храна
Роковите за чување не се идентични во сите официјални препораки.
Британската Food Standards Agency применува попретпазлив пристап и советува повеќето остатоци да се изедат или замрзнат во рок од два дена. Американските FoodSafety.gov и USDA, пак, наведуваат дека многу целосно зготвени остатоци, ако навреме се изладени и постојано се чуваат на околу 4 степени Целзиусови или пониска температура, може да се чуваат три до четири дена.
За некои свежи намирници рокот е пократок: суровото мелено месо и свежото пилешко обично се препорачува да се употребат во рок од еден до два дена, додека кај свежата риба рокот зависи од видот и најчесто е само неколку дена.
Најважно е храната навреме да се стави во фрижидер, да се чува на соодветно ниска температура и да не се претпоставува дека мирисот или изгледот секогаш можат да покажат дали некој оброк е безбеден.
