Супермаркети во повеќе европски држави се соочуваат со необични сајбер-напади. Хакери упаѓаат во системите за ладење и од далечина ја менуваат температурата, поради што дел од трговските синџири биле принудени да уништат прехранбени производи.
Хакери пронашле нов начин да предизвикаат штета во супермаркетите: наместо да крадат податоци или пари, ги преземаат компјутерските системи што управуваат со фрижидерите и замрзнувачите. Најновиот случај е регистриран денеска, 2 ноември, во Естонија, каде што напаѓачите ја поставиле температурата на еден замрзнувач на дури 50 Целзиусови степени.
Нападот се случил во продавница на трговскиот синџир „Селвер“, а хакерите добиле пристап до компјутер што управува со постар модел на систем за ладење на компанијата „Данфос“, пренесува „Танјуг“, повикувајќи се на естонскиот јавен сервис ЕРР.
За десет минути спречена поголема штета
Јану Муцо, директор на компанијата „Китман Колдтек“, која произведува и дистрибуира опрема за ладење, потврдил дека еден од нивните клиенти бил цел на напад, но дека биле погодени и други компании во Естонија.
Напаѓачите успеале да ја сменат зададената температура на 50 степени над нулата, но благодарение на брзата реакција, реалната температура во замрзнувачите пораснала само за два до три степени.
Техничките служби реагирале за десет минути, а нормалните услови за ладење биле воспоставени за 10 до 15 минути. Производите не биле оштетени.
Од „Селвер“ потврдиле дека нападот се случил во една нивна продавница, но од безбедносни причини не ја откриваат локацијата ниту деталите за техничката инфраструктура.
Нападнати супермаркети во повеќе европски земји
Естонија не е единствената земја во која се регистрирани вакви инциденти.
Слични напади на системите за ладење се пријавени и во Ирска, Белгија, Луксембург и Шведска. Во дел од супермаркетите температурите нагло се зголемиле, поради што трговските синџири морале да отстранат и уништат прехранбени производи за да избегнат ризици за безбедноста на храната.
Особено голем инцидент бил регистриран во Франција на 12 октомври, кога биле погодени околу 700 продавници. Париското обвинителство тогаш соопштило дека станува збор за сајбер-напад од големи размери врз поврзани системи за ладење.
Кога и фрижидерот станува мета на хакери
Нападите покажуваат дека ризиците од сајбер-криминалот не се ограничени само на банкарски сметки, лични податоци и компјутерски мрежи.
Современите супермаркети користат дигитални системи што овозможуваат далечинско следење и управување со температурата во разладните уреди. Но, кога таквите системи се компромитирани, последиците можат директно да се одразат врз физичките производи.
За трговците тоа значи потенцијални финансиски загуби, додека за потрошувачите се отвора прашањето за безбедноста на храната.
Случајот во Естонија завршил без материјална штета, но инцидентите во другите европски земји покажуваат дека дигиталниот напад врз еден систем за ладење може да заврши со уништување големи количества храна.
Во ерата на поврзани уреди, дури и обичниот замрзнувач може да стане цел на хакерите.

