Skip to content
Европската авијација влегува во летната сезона со нов притисок врз патниците: авиокомпаниите кратат летови, намалуваат капацитети и ги преиспитуваат распоредите поради поскапувањето на авионското гориво и геополитичките потреси што го нарушија снабдувањето.
Околу два милиони седишта, односно приближно 13.000 летови, се тргнати од мајските распореди на авиокомпаниите во светот. Иако тоа е помалку од два процента од глобалниот авијациски капацитет, намалувањето доаѓа во чувствителен период, пред летната сезона и пред периодот кога милиони патници веќе имаат резервирани одмори.
Најголемиот притисок се чувствува кај европските и меѓународните превозници кои зависат од кратки и чести линии, особено кон големите аеродромски јазли. Меѓу погодените компании се споменуваат „Бритиш ервејс“, „Туркиш ерлајнс“, „Луфтханза“ и „Ер Франс“, а најголеми намалувања се бележат на аеродромите во Истанбул и Минхен. За патниците од Македонија ова е важно затоа што токму тие аеродроми често се користат како транзитни точки за Европа, Блискиот Исток, Америка и Азија.
„Луфтханза“ веќе најави дека од летниот распоред ќе отстрани 20.000 кратки летови до октомври, со образложение дека го оптимизира капацитетот низ своите хабови и штеди повеќе од 40.000 тони авионско гориво. Компанијата наведува дека кратењата се насочени кон понепрофитабилни кратки линии, додека долголиниската мрежа треба да остане достапна преку поефикасно поврзување.
Причината за новиот удар е цената на авионското гориво, која се зголеми поради кризата на Блискиот Исток и нарушувањата во снабдувањето. Дел од авиокомпаниите засега се заштитени преку однапред договорени цени за гориво, но тој механизам не ги покрива сите трошоци и не е еднаков за сите превозници. Затоа дел од компаниите кратат летови, други користат помали авиони, а трети најавуваат повисоки цени на билетите.
Проблемот не значи дека целата летна сезона ќе биде блокирана, но го зголемува ризикот од откажувања, промени во распоредите и поскапи билети. Некои компании, како „Изиџет“ и „Виз ер“, најавуваат дека ќе ги одржат летните распореди, но аналитичарите предупредуваат дека ако кризата со снабдувањето продолжи, притисокот може да се префрли и врз поголем број европски линии.
За патниците најголемиот ризик не е само дали конкретниот лет ќе биде откажан, туку дали промените ќе предизвикаат поврзани проблеми: пократки транзити, пропуштени конекции, префрлање на други летови и повисоки трошоци за нови резервации. Затоа авиокомпаниите и аеродромите веќе се обидуваат да ги консолидираат линиите, особено таму каде што во ист ден има повеќе летови до иста дестинација.
Летото во Европа така почнува со поинаква авијациска реалност: помалку слободни седишта, поголем притисок врз хабовите и нова несигурност за патниците кои сметаа дека по пандемијата воздушниот сообраќај конечно се стабилизира. Евтините билети нема да исчезнат преку ноќ, но просторот за евтини и флексибилни патувања станува сè потесен.