Skip to content
Светскиот пазар на дизел се соочува со сериозен недостиг, а проблемот би можел да продолжи и во текот на 2027 година. Според најновата анализа на Reuters, нарушувањата во снабдувањето поради конфликтите на Блискиот Исток и во Украина ги намалија достапните количини, додека залихите на клучните пазари се приближуваат до историски ниски нивоа.
Дизелот е еден од клучните енергенси за глобалната економија – се користи во транспортот, земјоделството, индустријата и тешката механизација. Затоа, продолжениот недостиг не значи само поскапо гориво на бензинските станици, туку и повисоки трошоци за производство и транспорт на стоки.
Во САД цената на дизелот овој месец за првпат ја надмина границата од 6 долари за галон, што директно ги погодува земјоделците и транспортниот сектор. Американските залихи на дизел се речиси 15 отсто под петгодишниот просек за овој период од годината.
Проблемот не е ограничен само на САД. Европа исто така се соочува со намалени резерви, а залихите во еден од најважните европски трговски центри за нафтени деривати, Амстердам-Ротердам-Антверпен, се на најниско сезонско ниво во последните години.
Еден од главните проблеми е падот на извозот од Блискиот Исток. Според податоците на Kpler, извозот на дизел од регионот од март до август бил во просек околу 800.000 барели дневно, што е речиси половина од нивото една година претходно. Блискиот Исток во 2025 година обезбедувал речиси 41 отсто од европскиот увоз на дизел.
Дополнителен притисок создаваат и проблемите со руските рафинерии, погодени од напади, како и ограничувањата на рускиот извоз на гориво. Поради тоа, глобалниот пазар останува чувствителен на секој нов прекин во производството или транспортот.
Сепак, постојат и фактори кои би можеле да го ублажат недостигот. Кина во последните месеци го зголемува извозот на рафинирани нафтени производи, а високите профитни маржи ги поттикнуваат рафинериите во други региони да работат со висока искористеност.
Но, доколку продолжат геополитичките конфликти или дојде до нови проблеми во рафинериите, аналитичарите предупредуваат дека цените на дизелот би можеле да останат високи и во 2027 година. Тоа би значело дополнителен притисок врз транспортот, земјоделството, индустријата и на крајот – врз цените што ги плаќаат потрошувачите.
Со други зборови, проблемот со дизелот повеќе не е само прашање на цената на горивото. Станува прашање на глобалното снабдување и трошоците на целата економија.
