Skip to content
Косовските партии денеска се обединија околу една од најчувствителните теми во земјата – првостепената пресуда на Специјализираните совети во Хаг против Хашим Тачи, Кадри Весели, Реџеп Селими и Јакуп Красниќи.
Со 99 гласа „за“, без ниту еден глас против и без воздржани, Собранието на Косово усвои заедничка декларација со која како неприфатлива ја отфрла констатацијата на судскиот совет дека четворицата поранешни лидери на Ослободителната војска на Косово (ОВК) придонеле кон „заедничка криминална цел“ за таргетирање лица сметани за противници на политичките и воените цели на ОВК.
Декларацијата првично ја предложила Демократската партија на Косово, а текстот бил усогласен меѓу пратеничките групи пред денешната седница. Фактот што за неа гласале 99 пратеници покажува ретко политичко единство во косовското Собрание околу прашањето за поранешните команданти на ОВК.
Сепак, декларацијата е политички став на косовскиот парламент и сама по себе не ја менува пресудата на Специјализираните совети.
Судот во Хаг на 16 септември ги прогласи Тачи, Весели, Селими и Красниќи за виновни за воени злосторства – незаконско или произволно лишување од слобода, сурово постапување, тортура и убиства. Тачи и Красниќи добија по 25 години затвор, Весели 18, а Селими 13 години, со засметување на времето поминато во притвор.
Во образложението, судскиот совет утврди дека четворицата значително придонеле кон заедничка криминална цел насочена кон лица што биле перципирани како противници на политичките или воените цели на ОВК. Меѓу нив, според пресудата, имало косовски Албанци поврзани со други политички и воени структури, лица за кои се сметало дека соработуваат со југословенските или српските власти, како и припадници на малцинствата, меѓу кои Срби и Роми.
Токму овој дел од пресудата е во центарот на денешната декларација на Собранието.
Истовремено, важно е што судот не ги прогласи четворицата за виновни за злосторства против човештвото. Судскиот совет оцени дека обвинителството не докажало надвор од разумно сомнение дека постоел широко распространет или систематски напад насочен против цивилно население. Тие беа ослободени и во однос на дел од конкретните случаи на воени злосторства опфатени со обвинението.
Според судот, сепак, доказите биле доволни за да се утврди кривична одговорност за произволно притворање на 385 лица, сурово постапување кон 49, тортура врз 303 и убиства на 96 лица. Во постапката учествуваат 156 жртви.
Со денешната декларација, косовските пратеници не ја оспоруваат надлежноста на судот со правен акт, туку испраќаат политичка порака против делот од судското образложение што се однесува на постоењето на заедничка криминална цел.
Пресудата е првостепена, а судскиот процес влегува во следните правни фази. Затоа политичката декларација од Приштина и судската постапка во Хаг остануваат две одвоени работи – едната изразува став на избраните претставници во Косово, а другата се води според правилата и постапките на Специјализираните совети.
