Македонија веќе нема да има техничка влада, ДПМНЕ ќе биде без никаква контрола

Македонија веќе нема да има техничка влада по следните парламентарни избори, откако Собранието попладнево го донесе Законот за изменување на Законот за Владата, со кој се укинува пржинскиот модел што од 2016 година служеше како механизам за опозициска контрола во последните 100 дена пред избори.

Законот беше донесен по скратена постапка, со 70 гласа „за“, 11 против и без воздржани, од вкупно 81 присутен пратеник. Според владејачкото мнозинство, техничката влада е надминато решение од политичката криза во 2015 година, додека опозицијата предупредува дека нејзиното укинување ќе ги ослаби условите за фер и демократски избори.

Координаторот на пратеничката група на ВМРО-ДПМНЕ, Никола Мицевски, оцени дека државата треба да излезе од „пржинскиот лавиринт“ и да покаже дека може да организира избори без преодни модели. Тој тврдеше дека техничката влада со годините станала непродуктивна и дека ВМРО-ДПМНЕ била конзистентна во барањето таа да се укине.

Но, критиките од опозицијата ја отворија суштинската дилема: дали власта навистина укинува застарен модел, или го отстранува последниот конкретен механизам за контрола врз институциите пред избори. Пратеничката Јованка Тренчевска од СДСМ обвини дека измените се носат арогантно, без вистинска консултација со опозицијата и без поширок политички договор.

Оливер Спасовски од СДСМ посочи дека пржинскиот формат бил договор меѓу четирите најголеми партии и дека такво решение не треба еднострано да се укинува. Според него, ако се избегнува политички дијалог за клучни прашања, се доведува во прашање и работата околу Изборниот законик.

Од Вреди, како коалициски партнер во власта, го поддржаа укинувањето, оценувајќи дека техничката влада е остаток од период на висока поларизација и ниска доверба во институциите. ЛДП, пак, аргументираше дека наместо вонредни трошоци за дополнителни министри, треба да се воведе електронско гласање.

Седницата беше проследена и со процедурални тензии, откако координаторката на пратеничката група на ДУИ/Европски фронт, Рина Ајдари, побара измените да бидат разгледани и низ Бадентерово мнозинство, но Собранието не го поддржа тоа барање.

Со оваа одлука, техничката влада останува во сила уште за следниот парламентарен изборен циклус, а потоа се укинува. Политичката последица е јасна: ако не се изградат нови и посилни механизми за надзор, идните избори ќе се организираат без моделот што досега ѝ даваше на опозицијата влез во клучни институции пред гласањето.