Skip to content
Вкупно 41 еколошки организации од 28 земји ја повикаа албанската влада веднаш да ги запре сите иницијативи поврзани со изградбата на луксузен хотелски комплекс на островот Сазан од страна на компанија поврзана со зетот на американскиот претседател Доналд Трамп, Џаред Кушнер, и наместо тоа да го прогласи единствениот остров во Албанија за национално заштитено природно подрачје.
Во писмо испратено до албанскиот премиер Еди Рама и министерот за животна средина Софијан Јаупај, објавено од албанската организација за заштита на природата PPNEA, потписниците предупредуваат дека проектот претставува „сериозни ризици за биодиверзитетот и клучните живеалишта во областа“.
Во декември 2024 година, албанската влада ѝ додели статус на „стратешки инвеститор“ на Atlantic Incubation Partners LLC – подружница на Kushner Realty LLC – за изградба на луксузен туристички комплекс на островот Сазан на југот од земјата. Комитетот за стратешки инвестиции, предводен од Еди Рама, објави дека се очекува вредноста на проектот „Туристички комплекс – остров Сазан“ да достигне 1,4 милијарди евра.
Според одлуката, проектот ќе се спроведува на површина од 45 хектари од вкупната површина на островот, што изнесува 562 хектари, со статус на „стратешки инвеститор – посебна постапка“ доделен за период од 10 години. Ова овозможува приоритетно разгледување и забрзани административни процедури. Се очекува албанската држава да учествува преку создавање заедничка компанија со учество на Албанската инвестициска корпорација и Албанската компанија за развој на пристаништа.
Сепак, еколошките организации нагласуваат дека островот Сазан и неговите води се витални живеалишта за некои од најзагрозените морски видови во светот, вклучувајќи ја и медитеранската фока морски коњ (Monachus monachus), наведена на Црвената листа на IUCN и заштитена со Конвенцијата за миграциски видови. Областа е дом и на 36 други глобално загрозени морски видови – растенија, мекотели, ракови, риби, влекачи и китови – заштитени со меѓународни договори како што се Барселонската, Бонската, Бернската конвенција и CITES. Ливадите со Posidonia oceanica и крајбрежните пештери на островот се идентификувани како клучни за медитеранскиот екосистем.
Во своето писмо, организациите бараат итно суспендирање на сите извршни и парламентарни одлуки поврзани со проектот, вклучување на копнениот дел од островот Сазан во Националниот морски парк Карабурун-Сазан, негова регистрација како кандидат за смарагдно подрачје и иден дел од мрежата Натура 2000, како и целосно почитување на меѓународните обврски на Албанија за зачувување на природата.
„Ве повикуваме да преземете итни мерки за да спречите уништување на едно од најретките еколошки богатства на Албанија и Медитеранот – во име на зачувувањето на природата, владеењето на правото и одговорноста кон идните генерации“, заклучуваат во писмото.
Во меѓувреме, сопругата на Џаред Кушнер, Иванка Трамп, ја посети Албанија оваа недела за три дена, каде што се сретна со премиерот Еди Рама во врска со проектот. Таа не даде јавни изјави, но објави фотографии од Албанија на својот Инстаграм профил.