Брисел го отвори прашањето што и кај нас ќе експлодира: колку е опасен Snapchat за децата?

Опасен Snapchat за децата стана прашање што Брисел веќе не го третира како морална паника, туку како регулаторен и безбедносен проблем, откако Европската комисија на 26 март отвори формална истрага против Snap под Законот за дигитални услуги. Сомнежите се тешки: дека платформата не ги штити доволно малолетниците од контакти со возрасни со штетна намера, од регрутација за криминални активности и од содржини што водат до дроги, вејпови и алкохол. Ако ова е прашање за Европа, тогаш тешко дека ќе остане туѓо и за нас, бидејќи не станува збор за локален инцидент, туку за модел на апликација што милиони деца и тинејџери го користат секој ден.

Она што најсилно ја отвора тревогата е што Брисел не го проблематизира само „лошиот контент“, туку самата архитектура на Snapchat. Комисијата наведува пет спорни точки: потпирање на самоизјаснување за возраста, можност возрасни да се претставуваат како малолетници, недоволна заштита од grooming и криминална регрутација, стандардни поставки што не нудат највисоко ниво на приватност, како и механизми за пријавување нелегална содржина што не се доволно достапни и може да користат dark patterns. Со други зборови, прашањето не е само што децата гледаат на апликацијата, туку како апликацијата е дизајнирана да ги води, изложува и задржува.

Ризикот не завршува со една компанија. Британскиот Ofcom предупреди дека исчезнувачките пораки можат да го отежнат докажувањето и пријавувањето на штетна содржина и да ги зголемат можностите за присила, grooming и врснички притисок, додека споделувањето локација и разговорите со непознати се веќе дел од поширока дебата за возрастни ограничувања. Светската здравствена организација објави дека проблематичната употреба на социјални мрежи кај адолесцентите во Европа пораснала од 7 на 11 проценти меѓу 2018 и 2022 година, а Pew покажа дека 46 проценти од тинејџерите користат Snapchat секој ден, додека 48 проценти велат дека социјалните мрежи имаат претежно негативен ефект врз нивните врсници.

Snap возвраќа дека тинејџерските профили се приватни по дифолт, дека споделувањето локација е исклучено по дифолт и дека постојат дополнителни заштити за возраст од 13 до 17 години. Но притисокот не доаѓа само од Брисел. Во САД, државата Ново Мексико ја тужеше компанијата со тврдење дека истрагата ја идентификувала Snapchat како примарна платформа за sextortion, а Европската комисија ја презеде и холандската истрага поврзана со продажба на вејпови на малолетници преку апликацијата. Затоа прашањето и кај нас веќе не е дали Snapchat им е интересен на децата, туку колку долго возрасните ќе се прават дека е само безопасна апликација за исчезнувачки пораки