Skip to content
Администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп одлучи да не ја блокира иницијативата на Обединетото Кралство за воведување нови економски санкции насочени против израелските населби на окупираниот Западен Брег. Ваквиот потег на Белата куќа, според западни дипломатски извори, претставува директна порака за незадоволство од постапките на владата на премиерот Бенјамин Нетанјаху. Со ова Вашингтон покажа дека нема безрезервно да ги штити одлуките на Тел Авив кога тие ги преминуваат дипломатските црвени линии на најблиските западни сојузници.
Обединетото Кралство официјално соопшти дека воведува санкции против поединци и компании директно вклучени во изградбата на населби на Западниот Брег, а воедно најави и целосна забрана за увоз на стоки произведени на овие спорни територии. На британската иницијатива веднаш ѝ се приклучија уште единаесет сојузнички држави, меѓу кои Франција, Канада, Данска, Ирска, Норвешка и Шпанија. Сите тие најавија воведување национални мерки или поддршка за сеопфатни европски трговски ограничувања кон производството од овие зони.
Поводот за ваквата остра координација на западните земји е инсистирањето на израелските власти да продолжат со градежни активности во стратешки чувствителната зона наречена Е1. Овој проект буквално би го пресекол Западниот Брег на два дела, со што физички целосно би се оневозможила каква било територијална поврзаност на потенцијална идна палестинска држава. Изградбата на овој простор со години беше црвена линија на која подеднакво остро се спротивставуваа и републиканските и демократските претходни администрации во Соединетите Американски Држави.
Со премолчувањето на британските казнени мерки, Белата куќа испраќа јасен сигнал дека непочитувањето на меѓународните договори директно создава ризик од дополнителна ескалација во целиот регион на Блискиот Исток. За европските држави и поширокиот западен пазар, овие одлуки најавуваат прекин на увозот на земјоделски производи и индустриски добра што потекнуваат од спорните израелски населби, но и затегнување на дипломатските врски со Тел Авив.
„Оваа одлука јасно покажува дека дури и сојузниците имаат граници кога се загрозува секоја перспектива за траен мир и регионална стабилност“, нагласуваат западните дипломати запознаени со процесот на одлучување во Белата куќа.
Следниот чекор во овој дипломатски спор се очекува од институциите на Европската Унија, кои треба да одлучат дали овие национални трговски забрани ќе прераснат во единствен европски трговски ембарго за сите производи од окупираните територии. Секое ново разгорување на тензиите на Блискиот Исток останува сериозен глобален ризик што преку берзите за нафта и енергенси брзо може да се прелее и врз европската и регионалната економија.
