Skip to content
Словачка и Русија официјално го обновуваат меѓувладиниот форум за економска соработка кој беше замрзнат во изминатите пет години, а првиот состанок е закажан за 25 ноември во Москва. Според владини документи во кои увид имаше европскиот медиум „Политико“, главни теми на разговорите ќе бидат испораката на руски природен гас и нафта, набавката на нуклеарно гориво, но и културната и спортската соработка. Ова претставува прва ваква билатерална средба на високо ниво меѓу Братислава и Москва од почетокот на воената инвазија врз Украина во 2022 година.
Одлуката за активирање на Меѓувладината комисија за економска, научна и техничка соработка доаѓа по договорот меѓу словачкиот министер за надворешни работи Јурај Бланар и рускиот министер за наука Валериј Фалков, што дополнително го потврди и премиерот Роберт Фицо. Братислава отворено се спротивставува на планот на Европската Унија за целосно и постепено укинување на увозот на руски енергенси, тврдејќи дека прекинот директно ќе ја загрози стабилноста на домашниот енергетски систем и ќе предизвика драстичен скок на сметките за струја и греење на граѓаните.
Последната седница на оваа билатерална комисија се одржа во ноември 2021 година во Братислава, по што сите формални активности беа прекинати поради војната и санкциите на Брисел кон Москва. Словачката влада сега настојува да обезбеди континуитет во испораката на нафта преку нафтоводот „Дружина“, како и соодветни горивни прачки за домашните нуклеарни централи кои произведуваат најголем дел од електричната енергија во земјата.
Словачкото Министерство за надворешни работи ја образложи ваквата одлука како заштита на економскиот стандард на населението и сопствената индустрија. Шефот на дипломатијата Бланар наведе дека владата води политика отворена кон сите страни и остварува дијалог со сите партнери што се подготвени за прагматична соработка, во рамки на словачките национални интереси.
„Водиме политика отворена на сите четири страни на светот и одржуваме дијалог со сите земји кои се заинтересирани за прагматична соработка, а сето тоа исклучиво во корист на националните интереси на Словачката Република“, порача словачкиот министер за надворешни работи Јурај Бланар.
Овој потег на Братислава внесува дополнителни пукнатини во заедничката надворешна и безбедносна политика на Европската Унија, особено по промените во раководството на унгарската политика каде Виктор Орбан претходно беше главен заговорник за задржување на руските енергенси. За поширокиот регион на Централна и Југоисточна Европа, вклучително и за Западен Балкан, дебатата околу протокот на руски гас има директно влијание врз берзанските цени на енергенсите пред претстојната зимска сезона.
Доколку Словачка успее да договори поволни аранжмани за увоз, тоа може да ги охрабри и другите земји зависни од руски извори да бараат исклучоци од строгите европски регулативи. Брисел засега будно ги следи најавените средби во Москва, бидејќи секое олеснување на плаќањата кон руските енергетски гиганти претставува директно отстапување од планот на Европската комисија за целосна енергетска независност од Кремљ.
