Skip to content
Нов долг од 1,3 милијарди евра или рефинансирање на обврски што пристигнуваат за наплата, ова прашање отвори жестока политичка пресметка во Скопје, откако лидерот на СДСМ, Венко Филипче, обвини дека Владата подготвува рекордно задолжување, а министерката за финансии Гордана Димитриеска Кочоска одговори дека парите се потребни за враќање стари долгови.
Филипче тврди дека на владина седница била разгледана потребата државата да обезбеди дополнителни 1,3 милијарди евра. Тој покажа документ за кој рече дека ја потврдува подготовката на задолжувањето и праша зошто сумата не е наведена во ребалансот на Буџетот.
Според пресметките на СДСМ, новата емисија би го зголемила јавниот долг на речиси 12 милијарди евра, односно на околу 65 проценти од бруто домашниот производ. Филипче тврди дека Владата за нешто повеќе од две години ќе создаде приближно четири милијарди евра нов долг. Овие бројки засега претставуваат пресметки и политички тврдења на опозицијата, а не официјална проекција објавена од Министерството за финансии.
Димитриеска Кочоска потврди дека за 2027 година се планира издавање нова еврообврзница, но посочи дека Владата сè уште нема донесено конечна одлука за емисијата. Таа објасни дека државата наредната година треба да отплати речиси 1,5 милијарди евра стар внатрешен и надворешен долг.
Покрај тие обврски, според министерката, во 2027 година пристигнуваат за наплата и околу 1,1 милијарда евра државни записи со рок до 12 месеци. Потребни ќе бидат и средства за финансирање на планираниот буџетски дефицит, кој таа го наведе на ниво од 3,5 проценти.
Клучната разлика е меѓу бруто задолжувањето и нето зголемувањето на долгот. Издавањето еврообврзница претставува нова финансиска обврска, но ако најголемиот дел од парите веднаш се искористи за отплата на долг што пристигнува, јавниот долг не се зголемува автоматски за целиот износ на емисијата. Доколку дел од средствата се употреби за покривање на буџетскиот дефицит или за нови расходи, тој дел може да го зголеми вкупниот долг.
Последните објавени податоци за вториот квартал од 2026 година покажуваат јавен долг од околу 10,7 милијарди евра, односно 58,8 проценти од БДП. Државниот долг на крајот од јуни изнесувал 9,43 милијарди евра или 51,7 проценти од БДП.
За целосна процена на ефектот од најавеното задолжување ќе бидат потребни конечниот износ на еврообврзницата, каматната стапка, рокот на отплата и прецизен податок колкав дел ќе се искористи за рефинансирање, а колкав за покривање на нови буџетски потреби. Тие услови засега не се објавени.
