Skip to content
Европската интеграција на Западен Балкан, економската соработка и заедничкиот одговор на безбедносните закани беа главните теми на министерскиот состанок на Берлинскиот процес денес, 1 октомври, во Пржно во близина на Будва. Учесниците нагласија дека пристапот кон ЕУ мора да биде поддржан со реформи и да донесе опипливи придобивки за граѓаните на регионот.
Форумот во хотелот „Маестрал“ ги собра министрите за надворешни работи од Западен Балкан, претставници на земјите-партнери, европските институции и регионалните организации. Домаќин беше црногорскиот вицепремиер и министер за надворешни работи Ервин Ибрахимовиќ, а разговорите се дел од подготовките за состанокот на лидерите на Берлинскиот процес на 22 октомври во одморалиштето Свети Стефан.
Комесарката на ЕУ за проширување, Марта Кос, изјави дека приемот на нови членки е поврзан со безбедноста, економскиот развој и одржливоста на европските демократии. Таа нагласи дека геополитичката неопходност од проширувањето не ја поништува проценката врз основа на заслуги. Меѓународната ситуација ја одредува итноста на дејствувањето, но реформите одредуваат која земја е подготвена да се приклучи и кога.
Кос истакна дека повеќе поглавја од преговорите се отворени или затворени во првите девет месеци од 2026 година отколку во која било поединечна година во последниот квартал од еден век. За Црна Гора, која веќе затвори 18 поглавја, таа изрази очекување дека уште неколку ќе бидат заклучени на меѓувладината конференција во средината на октомври.
„Веќе сте во последната фаза, затоа продолжете да ја вложувате целата ваша енергија во успешно завршување на преговорите“, рече Кос, цитирана од Радио Телевизија Црна Гора.
Германскиот министер за надворешни работи Јохан Вадефул го дефинираше Берлинскиот процес како средство за забрзување на европската интеграција. Тој ги повика земјите во регионот сами да ја преземат одговорноста за промените и да ги надминат политичките пречки. Според него, аспирациите на Црна Гора за членство се слушаат и во Брисел и во европските престолнини.
Ибрахимовиќ ја нагласи потребата од регионална соработка за подобрување на условите за живот. Меѓу приоритетите, тој го истакна ограничувањето на емиграцијата на младите луѓе преку повеќе можности за работа, претприемништво и основање семејство.
Црногорскиот министер, исто така, предупреди дека хибридните закани, нападите и дезинформациите не запираат на државните граници. Тој повика на зајакнување на институциите како одговор на заедничките предизвици со кои се соочува регионот.
Подгорица ја потврди својата амбиција да ги заврши преговорите за пристапување до крајот на годината и да биде подготвена за членство во 2028 година. Ибрахимовиќ ја презентираше оваа цел и на билатералната средба со Вадефул.
„Црна Гора е решена да го искористи моментот, да ги заврши преговорите до крајот на годината и да биде подготвена за членство во ЕУ до 2028 година“, рече тој. Според него, успехот на земјата ќе ја потврди довербата во политиката на проширување и способноста на ЕУ да ги претвори своите стратешки одлуки во конкретни резултати.
Двајцата министри разговараа и за развојот на билатералната соработка во економијата, инвестициите, енергетиката, безбедноста и одбраната. Ибрахимовиќ ѝ се заблагодари на Германија за нејзината поддршка за црногорското претседателство и го поздрави претстојното учество на канцеларот Фридрих Мерц на состанокот на лидерите на 22 октомври.
На денешните дискусии им претходеа билатерални разговори и работна вечера на 30 септември. На средбата меѓу Ибрахимовиќ и Кос беше потврдена заедничката посветеност за одржување на темпото на реформите што ќе ѝ овозможат на Црна Гора да стане членка до 2028 година.
Во рамките на подготвителните состаноци, Ибрахимовиќ и австриската министерка за надворешни работи Беате Мајнл-Рајзингер потпишаа меморандум за реципрочен пристап до пазарот на трудот за членовите на семејствата на дипломатскиот и конзуларниот персонал.
Црна Гора за прв пат претседава со Берлинскиот процес во 2026 година. Основана во 2014 година, иницијативата ги здружува Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Црна Гора, Северна Македонија и Србија со европски партнери и институции на ЕУ. Таа промовира економска поврзаност, транспортни и енергетски проекти, младински размени и безбедносна соработка како дел од движењето на регионот кон унијата.
