Skip to content
Поленот веќе не е само кратка пролетна мака што поминува за неколку недели, туку сè подолг здравствен проблем за луѓето со алергии, астма и чувствителни дишни патишта. Новиот европски извештај на Lancet Countdown и анализата во која учествуваат истражувачи од UCL покажуваат дека климатските промени ја продолжиле сезоната на полен во Европа за една до две недели во споредба со 1990-тите, што значи подолга изложеност и подолг период на симптоми.
Промената не е само календарска. Потоплите пролетни периоди го поместуваат цветањето порано, а подолгите топли сезони им овозможуваат на растенијата подолго да ослободуваат полен. Во извештајот се наведува дека ова особено се забележува кај дрвја како бреза, јасика и маслинка, чии сезони на полен во делови од Европа почнуваат порано отколку во периодот 1991–2000 година.
За луѓето со алергиски ринитис, тоа значи повеќе денови со кивање, чешање на очите, затнат нос, кашлица, замор и нарушен сон. За лицата со астма, подолгата сезона може да значи и поголем ризик од влошување на симптомите, особено кога поленот се комбинира со загаден воздух, прашина или нагли промени на времето.
Важно е да се направи разлика: ова се европски податоци и не значат дека секој град во Македонија има исто продолжување на сезоната. Но, Македонија е дел од поширокиот регион во кој пролетта и летото се менуваат, па здравствената порака е јасна — алергиите не треба да се третираат како краток и безопасен сезонски проблем.
Практично, тоа значи дека граѓаните што секоја година имаат симптоми не треба да чекаат состојбата да се влоши. Следење на дневните концентрации на полен, проветрување во соодветен дел од денот, туширање и менување облека по престој надвор, носење очила при ветер и навремена консултација со лекар може да направат значајна разлика. Особено внимателни треба да бидат децата, хронично болните, лицата со астма и оние што работат или поминуваат повеќе време на отворено.
Поленската сезона веќе не е само прашање на пролетна непријатност, туку дел од пошироката слика за тоа како климатските промени директно влегуваат во секојдневното здравје. Колку подолго трае сезоната, толку подолго трае и потребата за лична заштита, медицински совет и подобро јавно информирање.