Skip to content
Обвинувањето на СДСМ дека приватната компанија АТС Груп плаќа стотици илјади долари за лобирање во САД во период кога Владата на Христијан Мицкоски ги промовира стратешките односи со Вашингтон, го отвори прашањето кој стои зад оваа компанија и каков интерес има од активностите во американската престолнина.
Портпаролката на СДСМ Богданка Кузеска на прес-конференција изнесе податоци од американскиот регистар FARA според кои американската лобистичка компанија Mercury Public Affairs е ангажирана од АТС Груп. Според документите објавени во регистарот, месечниот надомест за ангажманот од февруари 2026 година изнесува 130.000 долари, со квартално плаќање однапред. СДСМ оцени дека е спорно тоа што лобистичките активности ги финансира приватна компанија од одбранбената индустрија, а темите што ги обработува Mercury во дел од материјалите се преклопуваат со теми што Владата ги претставува како стратешки државни интереси.
Од СДСМ побараа да биде објавена целата документација за ангажманот, вклучително и комуницирањето на Mercury со американски официјални лица и односот меѓу интересите на АТС Груп и темите што македонската делегација ги отворала во Вашингтон. Самото постоење на FARA регистрацијата и договорот, сепак, не е доказ дека Владата го координирала ангажманот со компанијата. Тоа е прашање што бара дополнителна документација и одговори од засегнатите страни.
Но, кој всушност е приватниот субјект што стои зад овој ангажман?
АТС Груп – од балистика до производство на муниција
АТС Груп е македонска приватна одбранбена компанија со седиште во Скопје, која денес обединува повеќе компании и производни активности во областа на балистичката заштита, производството на муниција и технологијата за одбранбената индустрија.
Самата компанија наведува дека има повеќе од 500 вработени, дека е присутна во 56 земји на пет континенти и дека нејзиното портфолио вклучува балистички производи, машини и алати за цивилната и одбранбената индустрија и мало-калибарска муниција.
Групацијата денес е организирана околу три главни компании – ATS Ballistics, ATS Technologies и ATS Ammunition. ATS Ballistics произведува шлемови, оклопни плочи, панцирни елеци и друга балистичка опрема, додека ATS Ammunition е специјализирана за производство на мало-калибарска муниција.
Компанијата наведува дека производството на муниција има капацитет од повеќе од 200 милиони парчиња годишно, додека производите ги пласира на воени и полициски пазари низ светот.
Корпоративната приказна на АТС се поврзува со повеќедецениско искуство во производството на муниција. Денешната групација, сепак, е многу поширока од класична фабрика за муниција – покрај производството на куршуми, таа развива балистички материјали, заштитна опрема и машини и производни линии за муниција.
Шефшет Демировски – човекот зад групацијата
На чело на АТС Груп е Шефшет Демировски, кој на корпоративната веб-страница е наведен како основач и извршен директор на групацијата. Компанијата го претставува како човекот кој ја развивал групацијата со цел да стане производител на одбранбени производи за меѓународниот пазар.
Демировски и АТС во последните години добиваат јавна поддршка од различни македонски влади, независно од нивната политичка ориентација.
Во јули 2023 година, тогашниот вицепремиер за економски прашања Фатмир Битиќи и министерката за одбрана Славјанка Петровска ја посетија фабриката АТС АМО во Самоков. Владата тогаш соопшти дека целта била да се разгледаат можностите за соработка меѓу државата и домашната одбранбена индустрија.
Подоцна, во март 2025 година, АТС Груп потпиша меморандум со турската државна компанија МКЕ за соработка во одбранбената индустрија и планови за изградба на фабрика за барут во Македонија. На потпишувањето присуствуваа министрите за одбрана и за надворешни работи Владо Мисајловски и Тимчо Муцунски.
Така, компанијата постепено се позиционира и како домашен приватен играч во секторот кој Владата го третира како дел од националната одбранбена индустрија.
Американскиот пазар како следна голема цел
Најважниот дел од приказната за АТС во последните години, сепак, е поврзан со САД.
Уште во 2022 година компанијата настапила на SHOT Show во Лас Вегас, еден од големите меѓународни саеми поврзани со оружјето и одбранбената индустрија, каде покрај балистичката опрема ги претставила и машините и технологијата за производство на муниција.
Во јули 2024 година АТС објави дека започнала подготовки за изградба на нов производствен погон во Тексас, инвестиција проценета на 100 милиони долари. Според најавата на компанијата, фабриката треба да произведува до 200 милиони парчиња мало-калибарска муниција годишно, главно за американскиот пазар.
Тоа ја менува перспективата: САД за АТС не се само дипломатски партнер или странски пазар за извоз, туку простор во кој компанијата сака директно да произведува и продава.
Токму во тој период се засилува и нејзината лобистичка активност.
Лобистичка мрежа во Вашингтон
Истражувањето објавено во 2025 година на Рацин.мк, повикувајќи се на „Intelligence Online“, покажа дека АТС ангажирала најмалку две американски лобистички компании – Valcour и Mercury Public Affairs.
Според тогашните податоци, Valcour била ангажирана за активности пред Конгресот, додека Mercury имала задача да помогне во „развивање, структурирање и спроведување на федералната политичка агенда“ и во промовирањето на Северна Македонија како безбедносен партнер на САД. Тогашниот договор со Mercury бил вреден 85.000 долари месечно.
Во 2026 година тој ангажман е проширен. Според најновите FARA документи, месечниот надомест за Mercury е зголемен на 130.000 долари, што за три месеци изнесува 390.000 долари.
Тоа значи дека американскиот пазар за АТС не е само производно или комерцијално прашање. Компанијата инвестира и во пристап до институциите и носителите на одлуки во Вашингтон.
Одбранбената индустрија како државен интерес
Интересот на државата и интересот на компанијата тука природно се допираат.
Македонија е членка на НАТО, а домашната одбранбена индустрија има потенцијал да биде дел од синџирите на снабдување на сојузниците. И самата АТС својата стратегија ја поврзува со НАТО-пазарот и наведува дека нејзините производи се усогласени со НАТО и американските стандарди.
Но, токму затоа станува важно јасно да се разграничи што е корпоративен интерес, а што е државна политика.
Кога приватна компанија од одбранбената индустрија плаќа американски лобисти кои разговараат со американски функционери за теми поврзани со одбраната, енергетиката, инвестициите и стратешкото партнерство, јавноста има право да знае што точно е корпоративната агенда, а што е официјална државна агенда.
FARA регистрацијата покажува кој го плаќа лобистот и во чие име тој дејствува. Таа сама по себе не покажува дека македонската Влада го нарачала или го координирала лобирањето.
Токму тука се наоѓа суштинското прашање што го отвори СДСМ: дали и до кој степен корпоративните интереси на АТС се преклопуваат со темите што Владата ги претставува како стратешки интерес на државата?
Случајот со Србија и контроверзиите околу Демировски
Профилот на компанијата не може да го прескокне ниту случајот од 2019 година во Србија.
Истражувањето на БИРН објавено во „Призма“ во септември 2026 година се навраќа на случајот во Србија во кој српските власти истражувале сомнежи поврзани со доверливи информации за производство на муниција. Според истражувањето, Демировски и други лица биле осомничени дека биле вклучени во прибавување информации од српската одбранбена индустрија.
„Призма“ пишува и дека во Србија случајот бил поврзан со информации за производство на минофрлачка муниција, како и дека Демировски бил истражуван под сомнение за поткуп. Истражувањето истовремено наведува дека тој не одговорил на прашањата на новинарите испратени по електронска пошта и преку Вибер.
Компанија што порасна надвор од македонскиот пазар
Денес АТС Груп повеќе не е компанија чија приказна се сведува на производство за домашниот пазар.
Самата компанија се претставува како меѓународен производител присутен во десетици земји, со производи за воени и полициски корисници. Во исто време, ја гради својата позиција во САД преку планиран производствен капацитет во Тексас, а во Вашингтон инвестира во лобистичка инфраструктура.
Во нејзиниот советодавен одбор се наоѓаат и поранешни високи американски и британски воени лица. Компанијата како претседател на одборот го наведува генералот Џејмс Л. Џонс, поранешен четиристарски генерал на американскиот марински корпус и поранешен советник за национална безбедност.
Тоа покажува дека АТС гради поширока меѓународна мрежа околу својот одбранбен бизнис.
Затоа актуелното прашање за 130.000 долари месечно за Mercury не е само приказна за една лобистичка сметка.
Тоа е следната фаза од развојот на една македонска приватна компанија која од производство на балистичка опрема и муниција се обидува да стане играч на еден од најголемите одбранбени пазари во светот.
И токму затоа, кога нејзините корпоративни интереси се појавуваат во ист простор со стратешките приоритети на македонската Влада во Вашингтон, транспарентноста за тоа кој кого застапува, кој плаќа и што точно се лобира станува клучниот дел од приказната.
