Skip to content
Четири лица, меѓу кои двајца поранешни директори и еден правник во албанскиот катастар, се уапсени поради сомнение дека со две фалсификувани решенија овозможиле запишување на околу 1.143 хектари земјиште во областа Фиер. Албанското обвинителство стави под секвестар повеќе од 76 имоти со вкупна површина од 11.437.056 квадратни метри, како и 150.000 евра.
Полициската операција под кодното име „Stolen Land“ била спроведена на 16 септември, а Обвинителството во Фиер ги објави деталите следниот ден. Судот им одреди притвор на двајцата поранешни раководители на Државната катастарска агенција во Фиер, Ертис Шеху и Бард Капај, на правникот Пиро Чела и на Кастриот Хаско, кој според истрагата бил корисник на спорните имоти.
Четворицата се осомничени за фалсификување документи, злоупотреба на службената положба и перење средства стекнати со криминал. Кривичната постапка била отворена во 2025 година, а во истрагата учествувале полициските служби од Фиер, Тирана и Валона.
Според Обвинителството во Фиер, чие соопштение го пренесе Top Channel, Хаско наводно приложил две фалсификувани решенија на поранешната Комисија за враќање и компензација на имотите. Врз основа на нив, земјиштето во катастарските зони 3301 и 3358, во Семан и Шеќ Маринас, било запишано како сопственост на него и на уште четири лица.
Како документите поминале низ катастарот?
Обвинителството тврди дека двајцата поранешни директори и катастарскиот правник ги регистрирале имотите без да побараат потврда за автентичноста на решенијата од албанската Агенција за постапување со имотите. Според истрагата, токму таквата проверка би покажала дека приложените решенија биле фалсификувани.
Во еден од случаите била запишана и поголема површина од онаа наведена во спорното решение од 20 јануари 1997 година. Обвинителството дополнително утврдува дали дел од земјиштето било прекатегоризирано од обработлива во неплодно земјиште без потребен акт од Владата, Министерството за земјоделство или регионалните органи.
По запишувањето, Хаско наводно се претставил како сосопственик и застапник на другите сопственици. Со специјално полномошно, за кое обвинителството исто така се сомнева дека било фалсификувано, земјиштето потоа било продадено на две компании.
Имињата на компаниите не се објавени. Засега нема официјална информација за цената по која било продадено земјиштето, за крајните сопственици на компаниите или за тоа дали купувачите знаеле дека имотот бил запишан врз основа на спорни документи.
Површина од 11,44 квадратни километри
Обемот на случајот го издвојува од вообичаените катастарски злоупотреби. Земјиштето ставено под секвестар зафаќа околу 11,44 квадратни километри, површина што е споредлива со помала населба или со повеќе од 1.600 фудбалски игралишта.
Но, секвестарот не значи дека земјиштето веќе е трајно одземено или вратено во државна сопственост. Соопштението на обвинителството не наведува кој бил претходниот законски сопственик, дали имотите биле дел од државниот земјиштен фонд и каков ќе биде статусот на договорите со двете компании. Овие прашања ќе зависат од натамошната истрага и од судската постапка.
Случајот има пошироко регионално значење бидејќи го покажува ризикот од злоупотреба на стари решенија за реституција, недоволна проверка на документите, менување на катастарската категорија и последователна продажба на земјиштето. Тоа е механизам релевантен и за Македонија, каде што контролата на катастарските решенија, денационализацијата и располагањето со државно земјиште редовно отвораат прашања за институционалната проверка.
Сите четворица имаат право на презумпција на невиност. Притворот и обвинителските сомнежи не претставуваат правосилна одлука за нивната вина.
