Skip to content
Рајанер под истрага влезе во Велика Британија поради правилото со кое родителите што патуваат со деца на возраст од две до 11 години мора да резервираат седиште за да седат до нив, а британската Агенција за конкуренција и пазари проверува дали оваа наплата, која најчесто изнесува околу осум фунти по лет, е неправеден договорен услов и скриен дополнителен трошок за семејствата.
Истрагата ја отвори британската Competition and Markets Authority, која соопшти дека ќе испитува дали политиката на „Рајанер“ ги става родителите во неповолна положба. Според регулаторот, условите на авиокомпанијата бараат најмалку еден возрасен патник да седи со детето, но за тоа возрасниот мора да плати резервација на седиште преку таканареченото „задолжително семејно седиште“.
Прашањето што го отвора британскиот регулатор е едноставно и чувствително: ако авиокомпанијата има обврска да обезбеди безбедно седење на децата до родител или старател, дали е фер токму родителот дополнително да плаќа за нешто што произлегува од безбедносни и семејни правила.
Според CMA, надоместокот се применува на поаѓање и на враќање и најчесто чини околу осум фунти по лет, иако на страницата на „Рајанер“ цената за задолжителното семејно седиште се движи во опсег од 4,5 до 13,5 евра. Регулаторот наведува дека доказите упатуваат оти ваквиот пристап се користи на поголем дел од рутите на „Рајанер“ од Велика Британија.
Дополнително, истрагата ќе провери дали станува збор за таканаречено „drip pricing“, односно практика во која почетната цена изгледа пониска, а неизбежните трошоци се додаваат подоцна во процесот на резервација. Британското потрошувачко право бара компаниите однапред да ја прикажат вкупната цена, за патниците да можат реално да споредат колку ќе ги чини летот.
Посебно спорен е и фактот што, според британскиот регулатор, „Рајанер“ е единствена голема авиокомпанија што лета од Велика Британија и наплаќа ваков задолжителен надоместок. Други авиокомпании, според CMA, или ги сместуваат децата до родител или старател без платена резервација, или автоматски доделуваат седишта заедно за време на резервацијата.
„Рајанер“ ги отфрла сомнежите и тврди дека не наплаќа посебна такса за децата да седат до родител или придружник. Авиокомпанијата наведува дека возрасниот плаќа едно резервирано седиште, а потоа може бесплатно да избере седишта за до четири деца во истата резервација. Компанијата оцени дека нејзината семејна политика е во согласност со законите и дека им заштедува пари на семејствата.
Но, токму тука е јадрото на спорот. За „Рајанер“, трошокот е резервација на седиште за возрасниот, а седиштата на децата се бесплатни. За регулаторот, прашањето е дали родителите фактички се принудени да платат за да биде исполнета обврската децата да седат до возрасен, што може да го промени начинот на кој се чита цената на евтиниот билет.
Истрагата е во почетна фаза и CMA нагласи дека сè уште нема заклучок дали „Рајанер“ го прекршил законот. Сепак, регулаторот најави дека ќе ја испитува договорната формулација, начинот на прикажување на трошокот и дали семејствата добиваат јасна информација за вкупната цена пред да ја завршат резервацијата.
Случајот има и поширок европски контекст. По постапка во Италија, „Рајанер“ веќе не ја применува оваа такса на летови кон и од Италија. Тоа ја засилува дилемата дали различните регулатори ќе почнат пошироко да ги преиспитуваат семејните надоместоци и дополнителните трошоци кај нискобуџетните авиокомпании.
За патниците, особено за семејствата што внимателно го планираат летниот одмор, ваквите надоместоци можат да ја сменат вистинската цена на патувањето. Евтиниот билет станува помалку евтин кога на крајот се додаваат седишта, багаж, приоритетно качување и други услуги што во пракса често не се избор, туку потреба.
