Skip to content
Нападот врз Иран денес ја турна блискоисточната криза во нова и многу поопасна фаза, откако Израел соопшти дека извел „превентивен“ удар врз ирански цели, а американскиот претседател Доналд Трамп објави дека САД започнале „масовна и тековна“ воена операција. Експлозии беа пријавени во Техеран и на други локации во Иран, додека иранската државна агенција ИРНА потврди дека земјата го затворила воздушниот простор на шест часа.
Според Reuters, операцијата не е импровизиран одговор на еден инцидент, туку потег што бил планиран со месеци во координација со Вашингтон, при што датумот за нападот бил одреден уште пред неколку недели. Ударите доаѓаат по неуспехот да се постигне пробив во обновените американско-ирански разговори за нуклеарната програма, во кои Израел инсистирал секој договор да значи демонтажа на иранската нуклеарна инфраструктура и ограничувања за балистичките ракети, додека Техеран одбивал тие две прашања да бидат врзани во ист пакет.
Сликата на теренот засега е фрагментарна, но доволно јасна за да покаже дека станува збор за удар со регионални последици. Associated Press објави дека првите видливи удари биле во близина на канцелариите на врховниот лидер ајатолахот Али Хамнеи, додека Reuters наведе дека сирени се огласиле и низ Израел, по што биле затворени училиштата, поголем дел од работните места и цивилниот воздушен простор. ИРНА, пак, објави дека во Техеран биле слушнати силни експлозии и дека густ чад се издигал над делови од градот.
Одговорот од Иран стигна брзо и ја потврди опасноста од директна ескалација. AP објави дека иранската Револуционерна гарда соопштила оти започнала „прв бран“ напади со дронови и ракети кон Израел, додека Reuters, повикувајќи се на ирански извор, претходно јави дека Техеран подготвува „силна одмазда“. Така, денешниот напад врз Иран веќе не изгледа како ограничена воена епизода, туку како нова пресвртница во конфликт што излегува од рамката на закани, посредни удари и неуспешна дипломатија.