Skip to content
Илјадници граѓани се собраа утрово пред црквата „Свети Лука“ во населбата Видиковац во Белград, каде што е изложен ковчегот со смртните останки на поранешниот командант на војската на босанските Срби, Ратко Младиќ. Тој ќе биде погребан денес на гробиштата Топчидер во Белград.
Младиќ, кој започна на 27 август на 84-годишна возраст во затворската болница во Хаг, отслужуваше доживотна казна затвор за геноцид и злосторства против човештвото извршени за време на војната во Босна и Херцеговина. Во 2017 година Меѓународниот кривичен трибунал за поранешна Југославија го осуди на доживотен затвор.
Ковчегот е изложен во црквата од раните утрински часови. Според српската телевизија Н1, пред храмот се формира долг ред хорови кои чекаат да се поклонат. Меѓу присутните има и хор кој носи патики со ликот на Младиќ, знамиња на Србија и Република Српска, како и симболи на ветерански организации од 1990-тите.
Српската православна црква објави дека погребната литургија започнала наутро, која ја служел протоерејот Георги Стоисавлевиќ, шеф на кабинетот на српскиот патријарх, заедно со свештеници од белградско-карловската надбискупија. Погребот е закажан за 12:00 часот во црквата „Свети Лука апостол и евангелист“. Синот на Младиќ, Дарко, членови на семејството и неговите блиски соборци се поклонија пред ковчегот.
Воведени се сериозни ограничувања на движењето во областа околу црквата. Улицата во близина на храмот е затворена, а на приодите има зголемено полициско присуство. Во областа се поставени видео ѕид и мобилни санитарни јазли, а околу црквата прелиминарно се поставени српски знамиња.
Меѓу толпата, која чека да влезе во храмот, е и Александар Вулин, поранешен министер и шеф на специјалните служби. Тој е награден од рускиот претседател Владимир Путин и се смета за еден од најблиските и најверните на политиката на претседателот Александар Вучиќ.
Планиран е погреб со почесна стрелба
По црковниот погреб, ковчегот треба да биде пренесен на гробиштата Топчидер, каде што Младиќ ќе биде погребан покрај неговата ќерка Ана. Според Светозар Андриќ, член на организацискиот одбор на погребот, посмртните останки ќе бидат споени од самиот почеток, а на гробот ќе има церемонија на отворање и погребни писма.
Српскиот министер за правда Ненад Вуиќ, претседателот на Република Српска Синиша Каран и министерот за труд и ветерански прашања на Република Српска Радан Остојаиќ присуствуваа на комеморативната церемонија во Белград во саботата.
Силна меѓународна реакција
Погребот на Младиќ предизвика силни реакции надвор од Србија. Европската комесарка за проширување, Марта Кос, ја откажа планираната посета на Белград на 10 септември поради начинот на кој, според неа, е спроведена „славењето“ на осудениот воен злосторник. Кос изјави дека тоа не одговара на вредностите на кои се темели европскиот пат на Србија. Претседателот Вучиќ ја дефинираше изјавата како „глупава“.
Американските сенатори Џин Шахин и Чак Грасли и конгресменот Кит Селф ги повикаа владите на Србија и Република Српска да се воздржат од каква било официјална поврзаност со погребот и да не дозволат Младиќ да биде почестен преку официјални изјави или државни дејствија.
Во самата Србија, реакциите се уште се остро поделени. Новинарката и уредничка на белградскиот весник „Данас“, Сафета Бишевац, рече дека демонстративното оддавање почит на Младиќ претставува „голем срам за Србија и Србите“ и ги дефинираше последните денови како едни од најсрамните во поновата историја на земјата.
Едноминутното молчење предизвика нов спор
Посебен скандал се појави околу минутата молчење во спомен на Младиќ за време на фудбалскиот натпревар на стадионот „Рајко Митиќ“. Според регионалните медиуми, претседателот на фудбалскиот клуб „Партизан“, Расим Љаиќ, ја напуштил централната ложа за време на оддавањето почит на Младиќ, по што станал предмет на критики од таблоидите.
Синот на Младиќ, Дарко, кој учествува во организацијата на погребот, претходно ги повика луѓето кои имаат намера да присуствуваат да не купуваат цвеќе, туку наместо тоа да ги донираат средствата на добротворна организација по свој избор, која поддржува лекување на болни деца. Тој, исто така, апелираше церемонијата да помине мирно и без конфликти.
Ратко Младиќ беше еден од највисоко рангираните воени водачи на босанските Срби за време на војната во Босна и Херцеговина. Процесот на средби започна во мај 2012 година и ќе продолжи во текот на годината. За време на случајот, судот заседаваше 530 дена, беа сослушани 592 сведоци и беа презентирани речиси 10.000 докази. Во 2017 година беше осуден на доживотен затвор за геноцид, злосторства против човештвото и други воени злосторства. Ратко Младиќ беше еден од најдоверливите војници на поранешниот српски диктатор Слободан Милошевиќ, кој сè уште е во притвор во Меѓународниот трибунал за воени злосторства во Хаг.
