Skip to content
Возачите кои од 1 октомври ќе полнат дизел во Грција ќе имаат поголемо олеснување во цената на пумпите. Грчката влада ја зголемува државната субвенција за дизел-горивото од 10 на 15 евроценти за литар за првите 15 дена од октомври, а заедно со дополнителниот попуст што го даваат рафинериите, вкупното олеснување треба да достигне 20 центи за литар. Истовремено, Атина воведува и нова можност старите даночни и придонесни долгови да се отплаќаат на најмногу 120 месечни рати.
Новата субвенција ќе важи од 1 до 15 октомври. Државата фактички субвенционира 12 евроценти без ДДВ, односно 15 центи во конечната цена, наместо досегашните 10. Рафинериите паралелно продолжуваат со сопствен попуст од 5 центи за дизелот, па грчката влада пресметува дека вкупното олеснување за граѓаните и компаниите ќе достигне околу 20 центи по литар. За мерката во следните две недели се планирани околу 20 милиони евра од буџетот.
За возач со резервоар од 50 литри, 20 центи вкупно олеснување претставуваат околу 10 евра во однос на цена без овие интервенции. Но во споредба со режимот што важеше во септември, кога државата даваше 10 центи, а рафинериите уште пет, дополнителното намалување е околу пет центи за литар – односно приближно 2,50 евра на 50 литри. Конечната цена на пумпата сепак ќе зависи од меѓународната цена на нафтата, курсот, ценовната политика на компаниите и конкретната бензинска станица.
Мерката е интересна и за македонските граѓани кои патуваат со автомобил во Грција, бидејќи субвенцијата се применува преку дистрибутивната мрежа и се одразува во цената на горивото на пумпите. Не станува збор за ваучер или посебна исплата за која возачот треба да поднесува барање.
Владата засега го ограничува новото ниво на субвенција на само две недели. Поради големата нестабилност на меѓународните цени, состојбата ќе се проценува на секои 15 дена, а нови одлуки за горивата треба да бидат објавени најдоцна до 14 октомври. Во исто време се подготвува и интервенција за горивото за греење, чија продажба почнува на 15 октомври. Целта на Атина е почетната цена да се задржи под 1,75 евра за литар, но конечната висина на субвенцијата сè уште не е утврдена.
Вториот голем дел од пакетот е новата регулација на старите долгови. Наместо досегашните најмногу 72, даночните обврзници и компаниите ќе можат одредени долгови кон даночната управа и фондовите за социјално осигурување да ги отплаќаат на најмногу 120 рати. Минималната месечна уплата ќе биде 30 евра.
Во мерката можат да влезат долгови што станале достасани најдоцна до 31 декември 2024 година и кои на 30 септември 2026 година не се опфатени со друга активна регулација. Рокот за поднесување барање е 30 јуни 2027 година. Лицата кои веќе користат план од 72 рати ќе можат, со барање, да преминат во новиот режим со максимум 120 рати.
Каматната стапка е 5,84 проценти, иста како кај редовната шема од 24 рати. Долговите создадени од 1 јануари 2025 година наваму не влегуваат во новата програма и за нив продолжува да важи постојаната регулација до 24 рати. Грчката влада посочува и дека преку вонсудскиот механизам одредени должници можат да добијат до 240 рати, зависно од нивната финансиска состојба.
Новите мерки се дел од поширок пакет со кој грчката влада се обидува да го ублажи ударот од високите енергетски трошоци врз домаќинствата и компаниите. Премиерот Кирјакос Мицотакис најави дека интервенциите ќе се преиспитуваат на секои две недели, со оглед на брзите промени на светските пазари на енергија.
За македонските патници најдиректна е првата промена: од 1 октомври државната поддршка за дизел во Грција расте за дополнителни пет центи по литар. Но дали тоа во целост ќе се види како пет центи пониска цена на таблата пред бензинските станици ќе зависи и од движењето на пазарната цена на горивото во следните денови.
