Skip to content
Гади Ајзенкот, поранешниот началник на израелскиот Генералштаб и некогашен член на воениот кабинет на Бенјамин Нетанјаху, ја добива првата шанса да состави нова влада во Израел. Претседателот Исак Херцог го избра по консултациите со партиите, откако изборите на 27 октомври не обезбедија мнозинство за ниту еден од двата главни блока.
Херцог ја соопшти одлуката на 7 ноември, а формалното предавање на мандатот е закажано за 8 ноември во 17 часот по израелско време. Ајзенкот ќе има 28 дена да состави влада, со можност претседателот да му одобри дополнителни 14 дена.
Ајзенкот има 66 години и потекнува од семејство марокански Евреи. На чело на израелската армија беше од 2015 до 2019 година, а во парламентот влезе во 2022 година. Во 2025 година ја основа партијата „Јашар“, која на последните избори освои 21 мандат и стана втората најголема парламентарна партија, зад Ликуд на Нетанјаху со 27 места.
По нападите на Хамас на 7 октомври 2023 година, тој се приклучи на воениот кабинет на Нетанјаху. Следната година го напушти, критикувајќи го раководењето со војната во Газа и недостигот од напредок во ослободувањето на заложниците.
Војната му донесе и лична загуба. Неговиот син Гал, воен резервист, загина во Газа, каде што загинаа и двајца негови внуци. Тоа искуство стана значаен дел од неговиот јавен и политички профил.
Неговото спротивставување на Нетанјаху не значи откажување од цврста воена политика. Ројтерс потсетува дека Ајзенкот во кампањата ја истакнувал доктрината „Дахија“, поврзана со употреба на несразмерна сила како одговор на напади врз Израел. Истовремено, јавно го критикувал насилството на израелските доселеници врз Палестинците и се спротивставувал на крајно десничарските партнери на Нетанјаху.
Најтешката задача сега е коалициската математика. Четирите партии од неговиот блок имаат 48 од вкупно 120 пратеници. Арапските партии располагаат со уште 19 места и го поддржаа неговото добивање мандат. Така Ајзенкот собра 67 препораки кај претседателот, но тие препораки не претставуваат договор за заедничка влада.
Дел од неговите партнери, особено Авигдор Либерман, се противат на малцинска влада зависна од поддршката на арапските партии. Алтернативата е договор со ултраортодоксните партии, кои заедно имаат 13 мандати. Таквата комбинација би обезбедила 61 место, но бара компромис за ослободувањето на ултраортодоксните верски студенти од воена служба, прашање околу кое постојат длабоки несогласувања.
Нетанјаху повикува на влада на национално единство. За Ајзенкот и неговите сојузници, соработка со него би значела отстапување од едно од главните изборни ветувања, негово отстранување од премиерската функција. Додека траат преговорите и до стапувањето на должност на нов кабинет, Нетанјаху останува премиер на досегашната влада.
