Skip to content
Хрватска слави 36 години државност на 30 мај, датумот кога во 1990 година беше конституиран првиот демократски избран повеќепартиски Хрватски сабор, а американскиот државен секретар Марко Рубио им упати честитки на хрватските граѓани и порача дека САД стојат со Хрватска на денот на националната гордост.
Денот на државноста во Хрватска се одбележува во спомен на историската седница од 30 мај 1990 година, кога по првите демократски избори беше конституиран новиот Сабор. Со тоа, според хрватската историска и институционална рамка, започнало ново поглавје во модерната политичка историја на земјата и бил отворен патот кон сувереност и самостојност.
Првиот повеќепартиски Сабор работел нешто повеќе од две години, но во тој период биле донесени одлуки што ја поставиле основата за државниот пат на Хрватска. За прв претседател на демократскиот Сабор бил избран Жарко Домљан, додека Стипе Месиќ бил избран за претседател на Извршниот совет на Саборот, а Фрањо Туѓман за претседател на Претседателството на тогашната Социјалистичка Република Хрватска.
Во првите демократски избори во 1990 година учествувале повеќе од 84 проценти од регистрираните избирачи, а победила Хрватската демократска заедница. Тој политички пресврт го означил крајот на еднопартискиот систем и почетокот на новата хрватска државна траекторија.
Марко Рубио, во честитката испратена во име на Соединетите Американски Држави, ја нарече Хрватска доверлив сојузник во НАТО и партнер во потрагата по мир и просперитет. Тој порача дека Америка стои со Хрватска додека земјата го слави денот на националната гордост.
Рубио нагласи дека двете земји ги поврзуваат заедничката посветеност на регионалниот мир и стабилност, демократските вредности, енергетската безбедност и одбранбената соработка. Според него, придонесот на Хрватска во регионалната енергетска безбедност и трансатлантската одбрана останува важен за силата на односите меѓу САД и Европа.
Денот на државноста во Хрватска имаше и променлив календарски пат. Од 2002 до 2019 година, 30 мај се одбележуваше како Ден на Хрватскиот сабор, додека Денот на државноста беше преместен на 25 јуни. Од 2020 година, 30 мај повторно е вратен како Ден на државноста на Република Хрватска.
