Хрватски астрономи открија објект што го нема во каталозите

Група хрватски астрономи-аматери забележале досега нерегистрирана гасна структура околу бело џуџе во соѕвездието Лебед, која според првичните податоци би можела да биде нова планетарна маглина. Откритието сега треба да помине низ спектроскопска проверка пред официјално да биде признато и внесено во астрономските каталози.

Матија Цецеља, Матија Позоевиќ, Стјепан Пруговечки и Роберт Жибрег до објектот дошле по неколку ноќи набљудување и фотографирање на мал дел од небото во Лебед. При проверката на постојните бази и научни публикации утврдиле дека во центарот се наоѓа познато бело џуџе од типот DA, но околната маглина не била заведена како познат објект.

Првичните пресметки го сместуваат белото џуџе на околу 2.350 светлосни години од Земјата. Гасната обвивка околу него има проценет дијаметар од 1,4 до 1,5 светлосни години, што одговара на димензиите што може да се очекуваат кај планетарна маглина со средна старост.

И покрај името, планетарните маглини немаат врска со планети. Тие настануваат во доцната фаза од животот на ѕвезди слични по маса на Сонцето, кога ѕвездата ги исфрла надворешните слоеви, а во средината останува жешко бело џуџе. Неговото ултравиолетово зрачење го осветлува исфрлениот гас.

Токму присуството на бело џуџе со силно ултравиолетово зрачење е еден од аргументите дека хрватскиот тим навистина можеби открил нова планетарна маглина. Сепак, фотографијата и положбата не се доволни за конечна потврда.

Објектот е испратен на дополнителна анализа кај францускиот астроном-аматер Паскал Ле Ду, кој работи на спектроскопско потврдување на кандидати за планетарни маглини во рамките на проектот 2SPOT. Спектроскопијата овозможува преку светлината на објектот да се утврди составот и природата на гасот и да се разграничи вистинска планетарна маглина од други слични небесни структури. Проектот 2SPOT е специјализиран токму за вакви професионално-аматерски спектроскопски набљудувања.

Ако анализите ја потврдат претпоставката, ова ќе биде првата нова планетарна маглина откриена целосно преку заедничка работа на хрватски астрономи-аматери.