Skip to content
Турскиот претседател го искористи домаќинството на Алијансата за да ја врати Турција во центарот на големите одбранбени договори, американските F-35 и европските безбедносни иницијативи.
Според Kathimerini, една од главните придобивки за Реџеп Таип Ердоган е можноста да го решава проблемот со руските S-400 со помал политички трошок. Токму купувањето на овој руски систем ја исфрли Турција од програмата F-35 и доведе до американски санкции.
Сега, по самитот во Анкара, се отвора простор Анкара да бара формула со која ќе ги надмине правните и политичките пречки околу S-400, а за возврат да се врати во игра за најмодерните американски борбени авиони. Тоа не значи дека договорот е завршен, но значи дека прашањето повторно е отворено на највисоко политичко ниво.
Доналд Трамп, кој беше гостин на самитот во Турција, јавно најави дека САД ќе ги укинат санкциите кон Анкара и дека ќе се разгледува можноста за продажба на F-35. Reuters објави дека таквиот потег најверојатно ќе наиде на отпор во американскиот Конгрес, каде сè уште постои силна недоверба поради руските S-400.
Втората добивка за Ердоган е европската одбрана. Kathimerini пишува дека интересот на Анкара за европски противвоздушни системи, меѓу кои и SAMP/T, не е нов. За Турција тоа е важен излез од дилемата: како да покаже дека се враќа кон западната одбранбена архитектура, без да изгледа како да капитулира пред Вашингтон.
На самитот, Ердоган побара од сојузниците да ги укинат ограничувањата во одбранбената индустрија меѓу земјите членки. Тој порача дека исклучувањето на сојузници што не се членки на Европската Унија од европските безбедносни програми создава вештачки поделби во Европа.
Ова е особено важно затоа што Турција има втора најголема армија во НАТО и сè посилна одбранбена индустрија. Анкара сака пристап до европски безбедносни фондови и иницијативи, но политичките разлики со дел од членките на ЕУ досега ја држеа на дистанца.
За Грција, оваа слика е чувствителна. Ако Турција добие европски противвоздушни системи, американски F-35 и олеснет пристап до одбранбени програми, рамнотежата во Источниот Медитеран повторно ќе стане голема тема. Затоа Атина внимателно го чита секој сигнал од Вашингтон, Анкара и Брисел.
Самитот во Анкара не му донесе на Ердоган конечни договори, но му донесе нешто политички важно: враќање на масата. Турција повторно се претстави како неопходен сојузник во НАТО, а Ердоган доби шанса старите проблеми со S-400 да ги претвори во нова преговарачка предност.
