Skip to content
Идејата за „локален СПАК“ што ДУИ ја најави во Чаир експресно се претвори во политички бумеранг. Од ВЛЕН порачаа дека ако иницијативата не е само „спектакл“ за камерите и социјалните мрежи, тогаш првиот чекор треба да биде конкретен и проверлив: да се воспостави комуникација со СПАК во Албанија и да се побара екстрадиција на Артан Груби.
Во соопштението, ВЛЕН ја поставува суштинската дилема што ја следи секоја „антикорупциска“ најава од партии со долг управувачки стаж: дали истрагите ќе почнат од сопствениот двор или ќе останат маркетинг-алатка за симболични противници. Токму затоа тие ги наведуваат имињата на повеќе функционери од раководството на ДУИ и тврдат дека токму таму треба да започнат проверките, ако навистина се мисли на дејствие, а не на театар.
Политичкиот трик со терминот „СПАК“ не е случаен. Во Албанија, Специјалната структура против корупција и организиран криминал е институционален бренд изграден со години и со јавна тежина, а самото спомнување носи асоцијација на „големи случаи“ и висок профил. Затоа и домашната злоупотреба на истиот збор – како „локален СПАК“ во рамки на партиски или општински наратив – лесно звучи како копирање на сериозна институција за потребите на дневната политика: ефектно, но правно магливо.
ВЛЕН свесно го турка токму тој јаз помеѓу симболика и надлежност. Барањето за екстрадиција е поставено како тест што не може да се одработи со прес-конференции: или ќе има формална иницијатива и институционална комуникација, или „локалниот СПАК“ ќе остане уште една фраза за мобилизација на членство и чистење имиџ.
Контекстот со Груби дополнително ја напумпува политичката порака. Во претходниот период, по отворање истраги и јавно објавени сомнежи за злоупотреби поврзани со Државната лотарија, беше објавено дека надлежните распишале потрага, а дел од медиумите известуваа и за меѓународни механизми за барање. Подоцна, државниот јавен обвинител Љупчо Коцевски изјави дека истрагата е речиси завршена и дека „се чека“ на екстрадиција, со напомена дека обвинителството нема информација за неговата локација бидејќи тоа не е негова надлежност.
Токму тука ДУИ влегува во непријатна рамка. Ако се повикува на модел што во регионот се перципира како бескомпромисен кон високата корупција, тогаш политичката логика бара да покаже подготвеност и за „свои“ случаи – особено кога јавноста веќе слуша години за истраги без епилог и за бегства што ја понижуваат државата. А ако „локалниот СПАК“ остане на ниво на реторика, тогаш ВЛЕН ќе продолжи да го продава како уште една фасада за спас на рејтинг, не за реформа на правдата.