Кој е Мохамад Багер Галибаф, клучниот играч во преговорите меѓу Иран и САД

Мохамад Багер Галибаф денес е едно од најважните имиња во преговорите меѓу Иран и САД, во момент кога двете земји преку тешки и чувствителни контакти се обидуваат да ја претворат кревката воена пауза во поширок политички договор. Неговото појавување во првиот ред на разговорите не е случајно: станува збор за човек што ги спојува безбедносниот апарат, политичката власт и влијанието во тврдиот центар на иранскиот систем.

Галибаф не е класичен дипломат, туку фигура што со години се движи низ клучните структури на моќ во Техеран. Тој е поранешен командант на Револуционерната гарда, поранешен шеф на полицијата, поранешен градоначалник на Техеран и актуелен претседател на парламентот. Неговата кариера покажува постојан обид да ја претвори безбедносната и административната моќ во поширока политичка тежина, а токму таа комбинација денес го прави употреблив и за тврдото јадро во Иран и за надворешните соговорници што бараат човек со реално влијание.

Причината поради која сега излегува уште појасно во преден план е војната и внатрешното престројување во иранскиот врв. По ударите што го ослабнаа дел од раководството, Галибаф, според странските медиуми, презел поцентрална улога и станал важна врска меѓу политичките, воените и свештеничките кругови. Тој не се доживува како умерен глас, туку како човек од системот, а токму затоа неговото присуство на преговарачката маса носи посебна тежина: Техеран испраќа фигура што може да разговара, но и да ја брани тврдата позиција дома.

Во тоа е и неговата вистинска важност. Галибаф веројатно не е единствениот што пресудува, но е меѓу ретките што можат евентуален договор да го претворат во политички прифатлива формула за иранската елита. Затоа неговото име денес не е само биографска белешка, туку клуч за разбирање на тоа како Иран преговара, колку простор има за компромис и кој навистина зборува во негово име.