До 8 часот во Бугарија гласале 1,6 проценти а веќе има проблеми

До 8 часот во Бугарија гласале 1,6 проценти од избирачите, според првите податоци на агенцијата „Тренд“, а уште во првите часови од изборниот ден до Централната изборна комисија почнале да стигнуваат пријави за проблеми со машините за гласање. Земјата денеска, на 19 април 2026 година, осми пат од 2021 година избира парламент, во обид повторно да излезе од политичката нестабилност што со години ја држи во круг на предвремени избори, слаби мнозинства и недоверба во институциите.

Изборниот ден почна во 7 часот, а гласањето треба да трае до 20 часот, или подолго ако пред избирачките места има граѓани што чекаат да гласаат. Право на глас имаат 6.575.151 избирач, а гласањето се одвива со хартиено ливче или со машина. Во земјата се отворени 12.721 секција, од кои во 9.354 може да се гласа машински, додека во 3.367 секции се гласа само со хартиени ливчиња.

Ниската излезност во првиот час не е невообичаена за изборен ден, но во бугарскиот контекст таа добива политичка тежина. Бугарија гласа по осми пат за пет години, што значи дека дел од гласачите веќе не го гледаат изборниот ден како пресврт, туку како уште една епизода од истата политичка криза. Кога земја толку често оди на избори, првото прашање повеќе не е само кој ќе победи, туку дали граѓаните уште веруваат дека нивниот глас ќе произведе стабилна власт.

Паралелно со првите бројки за излезноста, стигнаа и првите сигнали за неправилности и технички проблеми. Според НОВА, до ЦИК веќе пристигнале преписки поврзани со машинското гласање од различни делови на земјата. Пријавите се однесуваат на грешки во датумот и часот, скршен дел од машина, уреди што воопшто не стартувале и машини што не печателе потврди. Таму каде што е можно, техничките екипи работат на отстранување на проблемите, а во дел од секциите се чека одлука гласањето да продолжи само на хартија.

До ЦИК веќе биле разгледани и први жалби и сигнали. Еден случај се однесувал на секција што не била отворена навреме, а друг на секција во софиската населба „Надежда“, каде што, според пријавата, не биле ставале печати врз машинските ливчиња. Овие случаи засега не значат дека изборниот процес е компромитиран, но покажуваат дека денот почнал со доволно проблеми за да ја задржи јавноста внимателна, особено во земја каде довербата во изборните процедури одамна е чувствителна тема.

Во изборите учествуваат 14 партии, 10 коалиции и еден независен кандидат во Смолјан, а за 240 места во 52. Народно собрание се натпреваруваат 4.783 кандидати. Избори се организираат и во странство, со 493 секции во 55 држави, при што најмногу секции има во Германија, Шпанија и Обединетото Кралство. Тоа ја прави денешната изборна операција голема и логистички сложена, но токму затоа секој дефект, доцнење или пријава уште од утрото добива поголема видливост.

Засега, утринскиот пресек од Бугарија покажува две работи: гласачите бавно излегуваат, а изборниот апарат веќе се соочува со првите проблеми. Ако денот продолжи мирно, тие може да останат само техничка фуснота во уште едни предвремени избори. Но ако пријавите се множат, дефектните машини и ниската активност ќе станат дел од пошироката слика за земја што повторно гласа, но сè уште не знае дали изборите ќе ѝ донесат излез од парализата.