Skip to content
Четиристотини евра ќе стигнат до грчките пензионери уште во ноември, но како годишна, а не месечна помош. Петстотини евра се најавени за јавните службеници, но во бруто-износ и со прва исплата дури во декември 2027 година. Минималната плата од 1.000 евра, пак, засега е политичка цел за јануари 2028.
Зад пакетот што премиерот Кирјакос Мицотакис го претстави на Меѓународниот саем во Солун се наоѓаат мерки со различни рокови и корисници. Дел треба да почнат во следните месеци, дел се планирани за по изборите, а дел зависат од идниот економски раст.
ШТО ЗНАЧАТ ОВИЕ 3,5 МИЛИЈАРДИ ЕВРА?
Официјалната пресметка предвидува мерките да имаат фискален трошок од 2,2 милијарди евра во 2027 година. До 2030 година годишниот трошок треба да достигне 3,5 милијарди евра.
Тоа не е еднократен фонд што ќе се подели меѓу сите граѓани. Во сумата влегуваат готовински исплати, повисоки плати, даночни олеснувања и други мерки што постепено ќе се активираат.
Грчкиот БДП во 2025 година изнесувал 248,4 милијарди евра. Според таа основа, пакетот од 2,2 милијарди евра е еднаков на околу 0,9 отсто од БДП, додека трошокот од 3,5 милијарди евра претставува околу 1,4 отсто.
Ако сумата се подели со населението, станува збор за околу 212 евра по жител во 2027 и 337 евра кога трошокот ќе достигне 3,5 милијарди евра. Но тоа е само математичка споредба, а не просечна исплата што ќе ја добие секој жител.
КОЈ ДОБИВА 400 ЕВРА?
Годишната поддршка за пензионерите се зголемува од 300 на 400 евра нето. Таа ќе биде исплатена на 30 ноември 2026 година и потоа треба да се повторува секој ноември.
Мерката се проширува на сите пензионери постари од 65 години, како и на лицата со попреченост и на неосигурените повозрасни лица. Владината проценка е дека ќе бидат опфатени околу 2,2 милиони корисници.
Сепак, пензионерите кои досега добивале 300 евра ќе имаат реално годишно зголемување од 100 евра. Целите 400 евра ќе бидат нова исплата само за оние што досега не биле опфатени, а сега ќе влезат во проширениот круг корисници.
КОЈ ДОБИВА 500 ЕВРА?
Околу 720.000 вработени во грчкиот јавен сектор треба да добиваат траен божиќен додаток од 500 евра.
Износот е бруто, што значи дека конечната сума на сметките ќе биде пониска. Додатокот не е месечно зголемување на платата и не претставува целосно враќање на тринаесеттата плата.
Уште поважен е рокот. Првата исплата е планирана за декември 2027 година. Мицотакис потврди дека парламентарните избори ќе се одржат напролет 2027, па јавните службеници би ги добиле парите дури по изборите.
Професионалните земјоделци со годишен приход до 20.000 евра треба да бидат ослободени од данок на доход. Во првата фаза, според грчката Влада, мерката ќе опфати околу 50.000 земјоделци.
Нулта даночна стапка за приходи до 20.000 евра е најавена и за околу 87.000 семејства со три деца, со почеток од 1 јануари 2027 година.
Самовработените треба да плаќаат даночен аванс од 50 наместо 55 отсто, додека за фирмите авансот постепено ќе се намалува од 80 на 50 отсто.
Ова не значи дека конечниот данок автоматски ќе се намали за истиот процент. Станува збор пред сè за помал износ што фирмите и самовработените ќе мора да го платат однапред, со што им остануваат повеќе достапни пари во текот на годината.
МИНИМАЛНА ПЛАТА ОД 1000 ЕВРА, НО НЕ ПОЧНУВА ВЕДНАШ?
Минималната плата во Грција моментално изнесува 920 евра бруто. Мицотакис најави дека во 2027 треба да надмине 950 евра, а од јануари 2028 да достигне 1.000 евра бруто.
Тоа би било зголемување од околу 8,7 отсто во однос на сегашната минимална плата. Сепак, конечните зголемувања допрва треба да поминат низ законската постапка, поради што износот од 1.000 евра засега останува владина цел.
Истото важи и за најавената просечна плата над 1.800 евра. Просечната плата не се утврдува со една владина одлука, туку зависи од платите во приватниот сектор, вработеноста, продуктивноста и економскиот раст.
Политички цели се и намалувањето на невработеноста под шест отсто и спуштањето на јавниот долг под 110 отсто од БДП до 2030 година.
Најблиску до реална исплата е годишната помош од 400 евра, за која е утврден датум – 30 ноември 2026 година.
Божиќниот додаток од 500 евра за јавните службеници е конкретна најава, но неговата прва исплата е одложена до крајот на 2027 година. Минималната плата од 1.000 евра и просечната плата од 1.800 евра се цели што допрва треба да се остварат.
Грчкото Министерство за национална економија и финансии денеска напладне треба детално да ги претстави условите, пресметките и законските рокови. Тогаш треба да се утврди кои мерки веднаш ќе влезат во прописите, а кои остануваат дел од четиригодишната програма на Владата.
МОЖЕ ЛИ МАКЕДОНИЈА ДА НАПРАВИ НЕШТО СЛИЧНО?
Грчкиот пакет не може механички да се преслика врз македонскиот буџет. Двете економии имаат различен БДП, приходи, јавен долг и простор за нови расходи.
И споредбата на платите мора да биде прецизна. Грчката минимална плата од 920 евра и целта од 1.000 евра се бруто-износи и не треба да се споредуваат со македонска нето-плата.
Без официјална пресметка од македонското Министерство за финансии не може да се тврди дали во домашните буџетски проекции има простор за слична годишна помош за пензионерите, додаток за јавниот сектор или нови даночни олеснувања за семејствата.
