Skip to content
Министерството за надворешни работи на Исланд го повика на официјален разговор американскиот амбасадор Били Лонг, откако претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, објави географска карта на која оваа суверена европска островска држава е прикажана под американско знаме. Информацијата ја потврди исландскиот јавен сервис РУВ, нагласувајќи дека дипломатскиот демарш следува по објавата на Трамп на неговата социјална мрежа „Truth Social“, каде што без никакво дополнително образложение целиот северен дел од континентот и околните острови беа означени како американска територија.
На спорната илустрација, покрај матичната територија на САД, со американското знаме и натписот „Соединетите Американски Држави“ беа прекриени и Канада, Гренланд, Мексико, земјите од Централна Америка, Карибите, но и суверениот Исланд. Овој потег предизвика жестоки реакции во Рејкјавик, каде што јавноста и институциите со децении градат репутација на независна, мирна нација со силна дипломатска позиција во рамките на НАТО алијансата.
Исландската министерка за надворешни работи, Торгердур Гунарсдотир, лично го повика новоименуваниот американски амбасадор Лонг, кој стапи на должност пред само еден месец, за да му врачи директна дипломатска забелешка. Од ресорното министерство во Рејкјавик официјално соопштија дека на средбата било недвосмислено пренесено дека таквата јавна содржина од страна на американскиот претседател е целосно несоодветна и неприфатлива за меѓусебните сојузнички односи.
„На состанокот јасно беше ставено до знаење дека оваа објава е целосно несоодветна и не кореспондира со меѓусебното почитување на суверенитетот“, соопшти исландското Министерство за надворешни работи по средбата со американскиот дипломат.
Ваквиот чекор на Трамп доаѓа само неколку часа откако Европската комисија, предводена од претседателката Урсула фон дер Лајен, за време на нејзината официјална посета најави европски инвестициски пакет од 200 милиони евра за Гренланд. Регионот на Арктикот станува сè позначајна геостратешка и трговска точка поради рудните богатства и новите поморски коридори што се отвораат со топењето на мразот.
Отворањето на вакви дипломатски спорови меѓу долгогодишни партнери покажува зголемена нервоза на меѓународната сцена, особено по претходните изјави на Трамп дека САД имаат стратешка потреба да го преземат Гренланд, кој е автономна територија на Данска. За малите држави и за меѓународниот поредок во целина, ваквите сигнали значат период на непредвидливост во геополитичките сојузи и ја наметнуваат потребата од строго почитување на меѓународното право и границите.
