Skip to content
Додека премиерот Христијан Мицкоски во јавните настапи изразува уверување дека Македонија може да обезбеди подобри услови за продолжување на евроинтеграциите, од Брисел пристигна порака која не остава многу простор за поинакво толкување. Еврокомесарката за проширување Марта Кос, при претставувањето на годишниот извештај на Европската комисија во рамки на Пакетот за проширување за 2026 година, порача дека условите се јасни, уставните измени мора да се спроведат и дека сега сè зависи од Северна Македонија.
Изјавата на Кос повторно го отвора прашањето за резултатите од стратегијата на Владата, која повеќе од две години инсистира на дополнителни гаранции дека земјата нема повторно да се соочи со блокади, додека првиот преговарачки кластер останува неотворен.
„Сега сè зависи од Северна Македонија“, порача Кос, нагласувајќи дека договорените уставни измени се услов за следниот чекор во пристапните преговори.
Оптимистички најави, но без конкретен исчекор
Мицкоски во повеќе наврати изразува уверување дека Македонија може да издејствува поинаков пристап од Европската Унија, со гаранции дека по внесувањето на Бугарите во Уставот нема да следуваат нови билатерални условувања.
Но, и покрај ваквите очекувања, досега не е објавен договор со европските партнери што би овозможил отворање на првиот преговарачки кластер без исполнување на постојниот услов.
Во интервју за Алсат на 8 октомври, премиерот повтори дека ставот на Владата останува непроменет.
„Нашиот став како Влада за уставните измени е непроменет, не затоа што сме тврдоглави, туку затоа што ние сме направиле доволно за тој европски пат“, изјави Мицкоски.
Неговото образложение е дека Македонија веќе направила значителни отстапки во процесот на евроинтеграциите и дека нови уставни измени без гаранции би можеле да отворат простор за дополнителни барања.
Владата го предложи и моделот на уставни измени со одложено дејство, според кој тие би стапиле во сила по завршувањето на преговорите.
Но, Европската комисија и натаму го посочува спроведувањето на договорените уставни измени како неопходен чекор за продолжување на процесот.
Нови барања, истата блокада
На 22 октомври Мицкоски го отвори и прашањето за акцискиот план за малцинствата, инсистирајќи тој да биде претходно договорен и прифатлив за сите 27 земји членки на Европската Унија.
Со тоа, покрај барањето за гаранции против ново вето, Владата поставува дополнителни предуслови за спроведување на уставните измени.
Ваквиот пристап Владата го образложува како заштита на националните интереси и спречување на нови блокади. Сепак, останува неодговорено кога и на кој начин очекува да ги обезбеди бараните гаранции.
Во меѓувреме, Македонија останува во истата позиција во која беше и пред последните владини најави – без отворање на првиот преговарачки кластер.
Брисел не најавува промена на условите
Пораката на Марта Кос е особено значајна бидејќи доаѓа во момент кога Европската комисија го оценува напредокот на земјите кандидати и ги претставува следните чекори во процесот на проширување.
Додека Црна Гора и Албанија бележат напредок во преговорите, Македонија сè уште не може да премине во следната фаза.
Кос не најави нов модел за уставните измени, ниту промена на веќе договорената рамка. Наместо тоа, повтори дека одлуката за следниот чекор е во рацете на Македонија.
Така, останува јасна разликата меѓу политичките очекувања на премиерот и актуелната позиција на Брисел. Мицкоски бара гаранции пред уставните измени, а Европската комисија очекува уставните измени да бидат спроведени за да продолжат преговорите.
За Владата останува отворено прашањето не само дали може да обезбеди подобри услови, туку и кога нејзината стратегија ќе донесе конкретен резултат во пристапниот процес.
Дополнително, годишниот извештај на Европската комисија не констатира напредок во спроведувањето на клучните реформи, што дополнително ја усложнува позицијата на Македонија во евроинтегративниот процес.
