Skip to content
За десет дена, на 15 октомври, официјално почнува грејната сезона 2026/2027 за скопјани приклучени на централниот систем со кој управува ЕСМ. Но, за домаќинствата вистинската зима почнува многу порано – со прашањето колку ќе чини греењето оваа година?
Одговорот не е ист за сите. Зависи од квадратурата, изолацијата, потрошувачката и начинот на греење. Но, кај парното барем една работа е позната: цената на топлинската енергија веќе е утврдена за 2026 година.
Според Регулаторната комисија за енергетика, од 1 август за домаќинствата што ги снабдува ЕСМ Снабдување цената на топлинската енергија изнесува 2,8491 денар за киловат-час, а надоместокот за ангажираната топлинска моќност е 1.661,9862 денари за киловат годишно.
Тоа значи дека оваа зима скопјани влегуваат со повисока тарифа од онаа што важеше претходно.
Еден стан од 60 квадрати: околу 30.000 денари годишно
За да добиеме реална слика, може да се земе стандардниот пример што го користи РКЕ: стан од 60 квадратни метри, со просечна годишна потрошувачка од 7.000 kWh и ангажирана моќност од 6 kW.
Со актуелните тарифи за 2026 година, само пресметката изгледа вака:
7.000 kWh × 2,8491 денар = 19.944 денари
6 kW × 1.661,9862 денари = 9.972 денари
Вкупно: околу 29.916 денари годишно.
Тоа е приближно 2.493 денари месечно ако годишниот надоместок се распредели на 12 месеци.
Минатата година, за истиот модел, РКЕ пресметала годишен надоместок од 28.233 денари за домаќинствата на ЕСМ Снабдување. Со новите тарифи, истиот пример сега излегува на околу 29.916 денари, односно околу 1.700 денари повеќе на годишно ниво.
Секако, тоа не е сметка што секој стан ќе ја добие. Потрошувачката може значително да варира.
Но, бројката дава една важна ориентација: за просечен стан од 60 квадрати, парното не е мала ставка во домашниот буџет, иако месечната сума изгледа релативно умерено кога ќе се распредели на цела година.
Парното не е единствената сметка што расте во зима
Тука почнува вистинската „зимска математика“.
Домаќинствата што не се на централно греење имаат сосема поинаква сметка.
Кај струјата, актуелните тарифи за домаќинствата се движат од 4,7074 денари/kWh во најнискиот блок на високата тарифа, преку 5,8976 и 7,8537 денари во повисоките блокови, додека ниската тарифа е 2,1893 денари/kWh. На ова се додаваат и трошоците за пренос и дистрибуција.
Затоа греењето со обична електрична греалка или панел може многу брзо да ја зголеми сметката, особено ако домаќинството влезе во повисок тарифен блок.
Кај инвертер-климите ситуацијата е поинаква бидејќи за истата количина топлина потребно е помалку електрична енергија од директното електрично греење.
И токму затоа не постои една цена за „греење на струја“. Стан од 60 квадрати со добра изолација и инвертер не е ист трошок како 60 квадрати загревани со панелки.
Дрвата и пелетите повторно имаат своја математика
За домаќинствата што се греат на дрва, септемвриските цени покажаа голема разлика меѓу државните и приватните складови.
Кај „Национални шуми“, просторен метар дабово огревно дрво чини 3.192 денари со ДДВ, а буката 3.092 денари, додека во приватните складови цената стигнува до 4.750–5.000 денари за просторен метар. Дополнително се плаќа и превозот.
Тука, пак, трошокот не е само цената на огревот. Треба да се додадат превоз, складирање, одржување на печката или котелот, чистење и времето што домаќинството го троши за целата операција.
Кај пелетите трошокот повторно зависи од потрошувачката, квалитетот на пелетите и должината на грејната сезона.
Најскапата зима може да биде онаа со најлоша изолација
И тука доаѓаме до делот што често се губи во дебатата за цената на енергијата.
Не е исто да се загрева добро изолиран стан и стар стан со загуби на топлина.
Во првиот случај, енергијата останува подолго во просторот. Во вториот, домаќинството плаќа за топлина што делумно излегува низ прозорците, фасадата, покривот или лошите инсталации.
Затоа две семејства со иста квадратура можат да имаат сосема различни зимски сметки.
Има ли опасност парното да поскапи?
Во овој момент, за домаќинствата на ЕСМ Снабдување важат тарифите што РКЕ ги утврди од 1 август 2026 година. РКЕ има објавено посебни одлуки за производството, дистрибуцијата и снабдувањето со топлинска енергија за 2026 година.
Оттука, за граѓаните најважната работа е дека не влегуваат во сезоната со неизвесна цена на киловат-часот – тарифата веќе е определена.
Но, конечниот трошок за едно домаќинство ќе зависи од тоа колку топлина реално ќе потроши.
А тоа повторно ја враќа приказната на почетокот.
Колку ќе нè чини зимата?
За некој што е на парно, зимата има релативно предвидлива цена. За примерниот стан од 60 квадрати, околу 30.000 денари годишно според моделот на РКЕ.
За домаќинство на струја, дрва или пелети, сметката може да биде многу различна.
Затоа вистинското прашање е: Колку чини да биде стоплено едно македонско домаќинство цела зима – и кој начин на греење најмалку го празни семејниот буџет?
Одговорот зависи од квадратите, изолацијата, енергенсот и навиките. Но едно е сигурно: со почетокот на грејната сезона, за многу семејства почнува и најголемата зимска ставка во домашниот буџет.
Извор: Регулаторна комисија за енергетика, ЕСМ и податоци од пазарот на огрев. Пресметките за стан од 60 m² се според стандардниот модел што го користи РКЕ.
