Американскиот историчар Тимоти Шнајдер беше гостин на CNN каде што ја анализираше првата година од мандатот на Доналд Трамп.
Шнајдер, експерт за авторитарни режими, го објасни својот концепт на „самоубиство на суперсили“, тврдејќи дека САД свесно прават потези што ја прават земјата драстично послаба отколку што треба да биде.
Поводот за гостувањето беше статијата на авторот на Шнајдер со ист наслов, во која тој тврди дека Америка под Трамп повеќе не се однесува како држава, туку како група олигарси водена од лично збогатување и лојалност кон еден човек, објавува Index.hr.
„Наместо држава, добивме олигархија“
„Кога велам самоубиство на суперсила, се обидувам да ги нагласам изборите што се прават за да ги направат Соединетите Држави многу послаби. Тие избори вклучуваат владеење како група олигарси, а не како земја. Тие вклучуваат недостаток на кохерентна идеологија за иднината на земјата“, изјави Шнајдер за CNN.
Историчарот предупредува дека фокусот на Трамп на личното збогатување и преиспитувањето на изборните процеси директно го поткопува институционалниот континуитет, што е основа за опстанок на секоја суперсила. Според Шнајдер, без јасна визија за наследување на власта и долгорочна национална одржливост, државата ја губи својата суштинска сила.
„Енергетска стратегија како подарок за Пекинг“
Една од клучните точки на критиката на Шнајдер е инсистирањето на Трамп на нафта и гас, додека остатокот од светот брза кон зелена енергија. Шнајдер предупредува дека суперсилите низ историјата го должат својот подем и пад токму на енергетските стратегии.
„Технолошките транзиции што се клучни намерно се пропуштаат, особено оние во енергетиката“, вели Шнајдер. Тој тврди дека Трамп, со фаворизирање на фосилните горива, ефикасно ѝ ја отстапува доминацијата на пазарот на зелена енергија на Кина, давајќи му на Пекинг клучевите за идното глобално лидерство. Шнајдер го гледа отсуството на инвестиции во обновливи извори на енергија како стратешка грешка со трајни последици.
Уништување на темелите на суперсила: Наука, образование и сојузници
Шнајдер истакнува дека во последната година имало систематски напад врз столбовите на американската сила – науката и образованието. Покрај тоа, политиката на Трамп кон сојузниците целосно отстапува од историската логика.
„Постои и намерно отуѓување на сојузниците, што историски е многу чудно – неможноста за управување со ривалите, губењето на трговската војна со Кина, помагањето на Русија и кршењето на меѓународниот поредок што бил граден со генерации за Америка да биде во неговиот центар“, рече суровиот историчар.
Посебен акцент беше ставен на НАТО. Аналитичарите забележуваат дека условниот пристап на Трамп кон Алијансата ги променил основните претпоставки врз кои почива НАТО. Фактот дека поддршката на САД (Член 5) сега се чини дека зависи од тоа колку Европа се согласува со воените цели на Трамп, им испраќа порака на непријателите дека трансатлантскиот сојуз е сериозно загрозен.
Фискална политика од кошмар
Шнајдер се осврна и на економијата, опишувајќи ја фискалната политика на Трамп како „целосно невозможна“. „Трошите многу повеќе отколку што заработувате“, ја сумираше Снајдер ситуацијата со буџетот.
Критичарите како Томас Б. Едсал ги повторуваат аргументите на Шнајдер, тврдејќи дека потезите на Трамп – од промовирање дезинформации за вакцините до намалување на странската помош – направиле непоправлива штета на демократскиот углед и јавното здравје на Америка. Сето тоа, според Шнајдер, се случува пред наши очи како резултат на свесен избор.
„Јас само барам концептуална рамка, нешто со кое можеме да опфатиме сè што гледаме директно, со свои очи“, заклучи Шнајдер на CNN.