Skip to content
Протестите во Тирана повторно ја потресоа албанската престолнина, кога опозициската Демократска партија, предводена од Сали Бериша, излезе на улица барајќи оставка од владата на Еди Рама поради корупциските обвинувања поврзани со вицепремиерката Белинда Балуку, а протестот заврши со судири со полицијата, солзавец и водени топови.
Клучната причина за ескалацијата е случајот со Белинда Балуку, која е обвинета од специјалното обвинителство СПАК за наводно мешање во јавни тендери за големи инфраструктурни проекти и фаворизирање компании, обвинувања што таа ги негира. Политичката тензија, расте уште од декември, а спорот веќе ја отвори и темата за односот меѓу извршната власт и антикорупциските институции.
Не се протестира поради еден инцидент на улица, туку поради поширока политичка пресметка: опозицијата тврди дека владата ја поткопува правдата, додека Рама возвраќа дека има судско „пречекорување“. Дел од медиумите пренесуваа дека Рама најавил законски измени за министрите да не бидат суспендирани додека се под кривична истрага, што дополнително ја засили реакцијата на опозицијата и ја прошири темата од корупција кон институционална криза.
Во Тирана се случија серија одделни протестни денови во последните месеци. Протестот од 10 февруари се опишува како „трет таков протест во последните месеци“, додека РТШ бележи протести на 24 јануари, 10 февруари и ново мобилизирање на 20 февруари. За протестот од 10 февруари, РТШ експлицитно наведува дека траел околу три часа.
Моделот на протестите е сличен на повеќе од овие собири: говори и политички пораки, потоа поместување на толпата кон клучни институции, по што следуваат инциденти. Во последниот протест, имало судири кај канцеларијата на премиерот и потоа кај парламентот, со фрлање молотови коктели/запаливи направи и полициска интервенција со солзавец.
Непосредниот исход од протестот на 20 февруари, е полициско-процесен: вкупно 52 лица биле приведени, од кои 17 уапсени, а 35 се под истрага на слобода. Во претходниот голем протест на 10 февруари, АП објави дека 16 лица биле згрижени во болница и 13 биле уапсени. Тоа покажува дека протестниот циклус засега произведува ескалација и кривични постапки, но не и политичко разрешување.
Политичкиот исход, барем засега, е ограничен за опозицијата: Рама не поднесе оставка, неговата партија и натаму има силно парламентарно мнозинство, останува нејасно дали и кога парламентот би ѝ го укинал имунитетот на Балуку за да биде уапсена. Во меѓувреме, антикорупциски суд ја суспендирал Балуку од функцијата, што значи дека кризата продолжува истовремено и на улица, и во институциите.