Skip to content
Долготрајната суша и топлотните бранови ги турнаа Дунав и Драва на историски ниски водостои, а кризата веќе не е само еколошка. Последиците се чувствуваат врз пловидбата, производството на електрична енергија, индустријата и снабдувањето со вода во повеќе земји од Централна и Југоисточна Европа.
Кај хрватското место Батина, Дунав падна на минус 142 сантиметри, со што беше соборен рекордот од 1909 година. Надлежните предупредуваат дека водостојот продолжува да опаѓа и дека не се очекува брзо подобрување на состојбата.
Уште подраматична е состојбата на Драва. Претходниот рекорд од минус 172 сантиметри е надминат, а реката паднала на минус 192 сантиметри. Во средината на јули кај Осиек веќе беше регистриран тогашниот историски минимум од минус 174 сантиметри, но водата продолжи да се повлекува.
Високата температура на водата и намалениот проток создаваат дополнителен притисок врз рибите, растенијата и останатиот жив свет. Во малите водотеци опасноста е уште поголема бидејќи секое загадување, испуштање отпадни води или недостаток на кислород може брзо да предизвика еколошки инцидент.
Ниските водостои веќе го намалуваат производството во хидроцентралите на Драва. Надлежните мора да го ограничуваат количеството вода што се користи за производство на струја за истовремено да го зачуваат минималниот проток неопходен за животот во реката.
Кризата е регионална. Во Романија една единица на нуклеарната централа „Чернавода“ беше исклучена поради недоволно вода за ладење, а властите со контролирана експлозија отстранија карпа во Дунав за да пренасочат повеќе вода кон преостанатиот реактор.
Во Унгарија нуклеарната централа „Пакш“, која вообичаено обезбедува околу половина од електричната енергија во земјата, работи со само мал дел од капацитетот. Во Србија производството на најголемата хидроцентрала е намалено на околу 20 проценти, додека товарните бродови мора да превезуваат значително помал товар поради плитката вода.
Ниските реки ја отежнуваат или целосно ја запираат пловидбата, ги зголемуваат транспортните трошоци и го ограничуваат снабдувањето на индустријата со суровини. Во исто време, помалиот проток значи и помала можност реките природно да ги разредуваат загадувачките материи.
Проблеми со водата се појавуваат и на хрватското крајбрежје и на островите, каде се намалени дотоците, а дел од изворите и пумпните станици пресушиле. Снабдувањето засега се одржува, но граѓаните се повикуваат рационално да ја користат водата.
Хидролошката суша не завршува со еден дожд или краткотраен пороен бран. За обновување на речните корита, акумулациите и подземните води потребен е подолг период со континуирани врнежи, а таква промена засега не се очекува.
Дунав и Драва не се целосно пресушени, но рекордното повлекување на водата покажува дека регионот веќе се соочува со криза што истовремено ги погодува природата, енергетиката, транспортот и економијата.
