Skip to content
Македонија опасно ја губи стабилноста околу инвеститорите, иако тие сè уште се тука, е главната порака што произлегува од најновите сигнали на странските компании во земјава, во време кога глобалната криза на Блискиот Исток ги крева трошоците, ја зголемува неизвесноста и ја стеснува економската маневарска зона. Според анализата објавена денеска, засега нема драстично намалување на нарачките, но ризиците веќе растат од повеќе страни, а предупредувањата се сè погласни дека домашната бизнис-околина не смее повеќе да се потпира на инерција.
Претседателот на Советот на странски инвеститори Виктор Мизо вели дека ситуацијата е променлива и тешко предвидлива и дека засега нема драматичен пад, но цената на работењето веќе оди нагоре. Според него, транспортот од Кина кон Европа е поскап за околу 65 проценти, а кризата не удира само врз енергенсите, туку и врз логистиката, суровините и инфлаторните очекувања. Во анализата се наведува и процена дека инфлацијата, наместо очекуваните 2,8 проценти, може да достигне и до 4 проценти, што директно би го поскапело и финансирањето на бизнисот.
Најсилниот аларм, сепак, доаѓа од пораката дека компаниите можат да бараат алтернативни локации за производство ако трошоците и несигурноста продолжат да растат. Мизо предупредува дека, ако производството еднаш се пренесе во сестрински компании во ЕУ, тоа тешко повторно би се вратило. Во исто време, Ројтерс објави дека војната со Иран веќе ги крева трошоците за задолжување на земјите во развој и предизвикува повлекување капитал од поризични пазари, што значи дека притисокот не е само индустриски, туку и финансиски.
Анкетата, која опфатила 47 странски инвеститори присутни во Македонија, покажува дека нивните стари забелешки остануваат исти и во новата криза стануваат уште повидливи: бараат усогласување на царинските стапки со ЕУ, исполнување на договорите и правните обврски од институциите, едношалтерски систем, помала корупција и полесни работни дозволи за странци. Оттука, приказната веќе не е дали инвеститорите денеска си заминуваат, туку дали Македонија утре ќе успее да им понуди доволно стабилна, предвидлива и конкурентна средина за воопшто да останат.