Ако главоболката ви се појавува речиси секој ден во исто време, причината не мора секогаш да биде само стрес, недоспивање или храна. Истражувањата покажуваат дека кај дел од луѓето мигрената и кластер главоболката се тесно поврзани со циркадијалниот ритам – внатрешниот биолошки часовник на организмот.
Циркадијалниот ритам работи во приближно 24-часовни циклуси и влијае врз спиењето, телесната температура, апетитот и лачењето хормони. Кај одредени типови главоболка, истиот систем може да влијае и врз времето кога ќе се појави нападот.
Метаанализа објавена во медицинското списание „Neurology“ покажа дека кај околу половина од луѓето со мигрена нападите имаат препознатлив дневен ритам.
Кај кластер главоболките поврзаноста е уште поизразена. Околу 70 проценти од испитаниците во анализираните студии имале напади во одреден дел од денот, најчесто во доцните вечерни и раните утрински часови.
Што има мозокот со тоа?
Во центарот на оваа врска е хипоталамусот – дел од мозокот кој учествува во регулирањето на спиењето, гладот, телесната температура и биолошкиот часовник.
Истражувањата покажуваат дека хипоталамусот е активен и при мигрена и при кластер главоболка, што е една од причините научниците да ја испитуваат неговата улога во појавата на нападите во точно определено време.
Во процесот се вклучени и хормони како мелатонинот и кортизолот.
Кај дел од пациентите со мигрена се забележани пониски нивоа на мелатонин, додека кај кластер главоболките се регистрирани промени и во мелатонинот и во кортизолот.
Тоа не значи дека секоја главоболка што се јавува во ист час е директно предизвикана од циркадијалниот ритам, но редовниот временски образец може да биде важна информација за лекарот.
Ноќните смени можат дополнително да го нарушат ритамот
Работата во ноќна смена, честото менување на времето за спиење и изложеноста на светлина во часови кога организмот очекува темнина можат да го нарушат природниот биолошки ритам.
Кај луѓето кои веќе имаат предиспозиција за мигрена или други типови главоболка, ваквите промени можат да бидат еден од факторите што придонесуваат за појава на нападите.
Истражувачите затоа сè повеќе го разгледуваат не само типот на главоболката, туку и времето кога таа се јавува.
Кога треба да се посети лекар
Повремената главоболка не мора да значи сериозен здравствен проблем, но лекарска процена е потребна ако главоболките почнат да се појавуваат почесто, стануваат посилни или значително се разликуваат од претходните.
Посебно внимание е потребно ако главоболката ве буди од сон, прогресивно се влошува, се појавува по физички напор или е придружена со проблеми со видот, говорот, рамнотежата или памтењето.
Итна медицинска помош е потребна и при ненадејна, исклучително силна главоболка која се појавува нагло и е различна од сè што лицето претходно почувствувало.
Лекарите препорачуваат луѓето со повторувачки главоболки да водат дневник во кој ќе го запишуваат времето на појава, траењето, интензитетот, спиењето, храната и можните предизвикувачи. Таквите податоци можат значително да помогнат при поставување дијагноза.

